Türkiye 2023 yılında en çok turist ağırlayan beşinci, en yüksek turizm gelirine sahip on ikinci ülke oldu. Bazı ülkelerin kişi başına elde ettikleri dolar bazındaki turizm gelirleri şöyle: ABD 2658, İngiltere 2232, Almanya 1108, İspanya 1017, Fransa 900, İtalya 890 ve Türkiye 857. Yani turist sayımızla beraber turist başına düşen harcama tutarını da arttırmalıyız. Fakat en iddialı olduğumuz deniz-kum-güneş turizminde, zaten yüksek olan pazar payımızı daha da yükseltmek hem çok zor hem de maliyetli.

Bazı okuyucularım Azerbaycan'ın da son dönemde yaptığı hamlelerle güçlendiğini ifade ettiler, haklılar. ''Türkiye hariç'' derken büyük ve orta ölçekteki devletleri kastetmiştim. Yoksa Azerbaycan hem Karabağ'ı hem de ülkenin %20'sine tekabül eden işgal altındaki topraklarını kurtardı. Çok sayıda petrol ve gaz nakil hattını devreye alarak ekonomik olarak Rusya'ya bağımlı olmaktan kurtuldu. Star Petrol Rafinerisini ve SOCAR akaryakıt istasyonlarını kurarak ham petrol satmaktan kurtuldu. Azerbaycan, on yıl öncesinden çok daha zengin ve müreffeh.

Rusya 2014 yılında Kırım'ı kurşun atmadan işgal ettiğinde büyük bir zafer kazanmıştı. Batı ülkelerinin koyduğu etkisiz ambargo Moskova'da hissedilmedi bile. Rusya; Avrupa, Türkiye ve Çin'in en büyük enerji tedarikçisiydi. Her yıl yeni nakil hatları devreye giriyordu.

Turizm Bakanımız hafta sonunda 2024 yılının ilk 9 ayındaki turizm performansımızı detaylı olarak değerlendirdi. Hem ülkemize gelen turist sayısı hem de turist başına harcama tutarı her yıl artıyor.

Osmanlının ekonomik olarak geri kalmasının en önemli sebebi kapitülasyonlardır. Cumhuriyeti kuran kadro ülkenin kalkınması için kapitülasyonların kaldırılmasının şart olduğunun farkındaydı. Bu nedenle Türkiye'nin Lozan'daki en önemli hedeflerinden biri Misakı Milli sınırlarına ulaşmaksa, bir diğeri kapitülasyonların kaldırılmasıydı. Kapitülasyonların devam etmesi, Türkiye'nin siyasi olarak bağımsız olsa bile ekonomik olarak bağımlı olması hatta yarı sömürge olması demekti.

Don-Volga projesi; Orta Asya ülkelerinin açık denizlere düşük maliyetlerle ulaşmasını sağlayacak olduğundan son derece önemlidir. Eğer iyi planlanırsa bu proje sayesinde Türk ülkelerinin ve bağımsız olmayan Türk coğrafyalarının birbirleriyle ekonomik açıdan entegre olması sağlanabilir.

İnsanoğlu denizleri verimli kullanmaya başladığı günden itibaren karasal ticaret yolları önemini yitirdi. Deniz kenarlarındaki ülkeler avantajlı hale geldi. Hele deniz kenarlarında olan ve seyrüsefere müsait nehirler vasıtasıyla geniş coğrafyalara ulaşabilen ülkelerle rekabet etmek, diğer ülkeler açısından imkansızlaştı.

Geçtiğimiz iki ayda Zangezur Koridoruyla ilgili önemli ve ilginç gelişmeler oldu. Önce Azerbaycan, koridorun, barış anlaşmasının imzalanmasını geciktirdiği için taslaktan çıkarıldığını açıkladı.