Rusya taraftarı. En ilginç fikri, Ermenilerin dini merkezi olan Eçmiadzin’in siyasallaştırılarak Vatikan gibi bağımsız bir statüye sahip olması gerektiği. Bu suretle dünyanın her tarafına yayılmış olan Ermenilerin Ermenistan ve kilise etrafında bütünleştirilmesi. Karapetyan Ermenistan’ın ancak bu sayede güçlü bir devlet olabileceğini hatta dokunulmaz olarak Türk işgalinden kurtulabileceğini düşünüyor.

Karapetyan seçim kampanyasını Türkiye ve Azerbaycan aleyhtarlığı üzerine kurmuş. Ona göre iki Türk devleti de sınırlara asker yığmış. Türkler Zengezur’dan arsa ve emlak topluyormuş. Zengezur’da Karabağ gibi Ermenistan’dan koparılacakmış. Türkler özellikle Ermeni kızlarıyla evlenerek vatandaş oluyorlarmış. Bunlara benzer ipe sapa gelmez bir sürü iddia.

Türkiye ve Azerbaycan, Karabağ’ın işgalinden 2025’in son aylarına kadar Ermenistan’a ambargo uyguladılar. Sınır kapılarını kapattılar. Uçuşları durdurdular. 2025 ve 26’da uçuşların başlaması, transit geçişlere ve demiryolu taşımalarına izin verilmesi gibi sınırlı adımlar atıldı. Azerbaycan ithalat ve ihracat yapmaya başladı. 

‘’Ermenistan’da işgal ve ambargo nedeniyle kanun kaçakları, PKK’lılar, Kürt milliyetçileri ve Ermeni kökenli Türk vatandaşları dışında Türk vatandaşı yoktur’’ desem abartı olmaz. Ne arsa toplaması ne evlenmesi. İktidara gelince Türklere arsa satışını yasaklayacakmış. Zaten yasak. Valiliklerin iznine tabi ve otuz yıldır kimseye izin verilmemiş. Evlilikleri araştırdım. 2025’te Ermenistan’da 121 Türk-Ermeni evliliği olmuş. Bunların çoğu Ermenistan vatandaşı Ermenilerle Türkiye ve Azerbaycan vatandaşı Ermeniler arasında. Türkiye ve Azerbaycan’a çalışmaya gelen Ermeni kızlarıyla Türkler arasında da bir kısmı hülle olan evlenmeler var. Tabii hülle olanlar Ermenistan’a bildirilmiyor.

Ermenistan’da çok ilginç bir seçim süreci yaşanıyor. Karapetyan ve Koçaryan (Ermenistan’da eski devlet başkanlarının oyları %1 ile %4 arasında gezen partileri var. Bu partiler %4 olan barajı geçmek için seçim ittifakı kurmuşlar. Koçaryan ‘’Eski Devlet Başkanları İttifakı’’ ismi verilen bu ittifakın başbakan adayı.) seçimleri, vatandaşları Türkiye, Azerbaycan ve Türklerden korkutarak kazanmaya çalışıyorlar. ‘’Akıbetimiz Karabağ gibi olur’’ teması işliyorlar. 

Paşinyan ise ‘’Türkiye ve Azerbaycan sınırları açacak. Ticaret ve turizm gelişecek. Kalkınacağız. Zenginleşeceğiz. Zengezur sadece Türkiye’yi Turan’a bağlamayacak. Bizi de Avrupa’ya bağlayacak. Avrupa ile bütünleşmek istiyorsak ve AB üyesi olacaksak Türkiye’ye ihtiyacımız var. Avrupa’ya Rusya üzerinden gidemeyeceğimize göre Türkiye tek alternatif’’ temalarını işliyor. İki tarafında odak noktası Türk devletleri. Biri korkutuyor diğeri motive ediyor.

Seçimlerde yabancı ülkelerde taraf. Ruslar ‘’Doğalgazı ucuza veriyoruz, ihracatınızın %95’ini bize yapıyorsunuz. Bir milyon Ermeni Rusya’da çalışıyor. Ermenistan’a gelen turistlerin %80’den fazlası Rusya’dan’’ diyorlar. Demekle kalmıyorlar havuç-sopa politikası uyguluyorlar. Mesela Ermenistan çiçek ihracatının %97’sini Rusya’ya yapıyordu. Moskova Ermenistan’dan çiçek ithalatını yasakladı.

Rusya bastırır da Azerbaycan durur mu? Aliyev uygun fiyatlarla ve vadeli ödemeyle Ermenistan’ın bütün doğalgaz ve petrol ihtiyacını karşılamaya hazır olduklarını açıkladı. Ermenistan’dan çiçek ithalatını serbest bıraktı. AB, seçimleri Paşinyan kazanırsa vizeyi kaldıracağını, çalışma izni verilmesini kolaylaştıracağını, gümrük birliğine gidilerek vergileri sıfırlayacağını ilan etti. Zaten AB ve Ermenistan’ın hedefi tam üyelik.

ABD Dışişleri Bakanı Rubio’da Erivan’a giderek Paşinyan’a destek verdi. İki devlet, içlerinde silah ve para yardımı olan, Ermeni subaylarının Amerika’daki askeri akademilerde yetiştirilmesini ve Ermeni ordusunu Amerikalı subayların eğitmesini ve ortak savunma sistemi kurulmasını içeren otuzdan fazla anlaşma imzaladılar. ABD ve Ermenistan artık stratejik ortaklar.

‘’Ermenistan üç milyon nüfuslu, vatandaşlarının bir milyondan fazlası yurtdışında yaşayan, denizlere çıkışı olmayan, şirket olsa iflas edip kapatılacak bir devlet. Neden bu kadar önemli?’’ diye sorabilirsiniz. Bunlar doğru ama Ermenistan Rusya ile İran’ın yani Rusya ile Basra Körfezinin arasında. Ermenistan’ı kopardığınızda Rusya-İran ticari ilişkilerini, Rusya’nın dünyaya Basra Körfezinden ulaşma potansiyelini hatta Rusya’nın Arap dünyasına kara ve demiryoluyla ulaşma kabiliyetini kontrol altına alırsınız. 

Ermenistan Türkiye ile Türkistan yani Avrupa ile Türkistan arasında. Ermenistan Rusya’da kalırsa Türkiye ve AB’nin Türkistan’a ulaşması Rusya’nın kontrolünde olur. Ermenistan Batıya eklemlenirse, Türkiye ve AB Türkistan’a Zengezur üzerinden direk ulaşır. Bunların yanında Kafkasya’da önceki dönemlere göre azalmışta olsa Rus askeri olan tek yer Ermenistan. Daha önce Gürcistan, Azerbaycan ve Karabağ’da binlerce Rus askeri vardı. Paşinyan’ın seçim vaatlerinden biri: ‘’Ermenistan’da sadece Ermeni askeri olacağı’’ Buda olduğunda Rusya Kafkasya’da iyice zayıflamış olacak.

Türkiye, Ermenistan’ı muhalefetin öngördüğü gibi işgal etmez. Ama Ermenistan Türk denizinde bir ada. Bu adanın ihtiyaç duyulduğunda kaşınacak bir çıban başı olmasına ve Türkiye ile Türkistan’ın bütünleşmesini engellemesine izin verilemez. Ermenistan hem Batıyla hem de Türk dünyasıyla ekonomik olarak bütünleşecek.