Shakhsanam KURBANOVA

Kripto para piyasasının amiral gemisi Bitcoin, haftalar süren durgun ve yatay seyrin ardından sert bir yükselişe geçti. CNBC'nin 'crypto'nun 2023'ten bu yana en büyük üç günlük ralli' olarak nitelendirdiği hareketle Bitcoin, 79.271,70 dolara kadar tırmandı; 25 Ağustos itibarıyla ise fiyat 80.894 dolar seviyesinde işlem görerek bu döngüde daha önce hiç görülmemiş bir bölgeye girdi. Hafta başına kadarki yedi günlük dönemde Bitcoin yaklaşık yüzde 23 değer kazanarak yaklaşık üç yılın en büyük haftalık artışını kaydetti.

Rallinin ardındaki temel tetikleyici, ABD Hazinesi'nin tahvil geri alım (buyback) operasyonuyla ilgili bir gelişme oldu. Bu haber, 67.000 doların altında kalacağına oynayan, kaldıraçlı short (açığa satış) pozisyonu bulunan yatırımcıları zor durumda bıraktı. Fiyatın beklenmedik şekilde yükselmesi, borsaların risk sistemleri tarafından bu pozisyonların otomatik olarak kapatılmasına (likidasyon) yol açtı; bu da 'short squeeze' adı verilen bir geri besleme döngüsünü tetikledi: zorunlu alımlar fiyatı daha da yukarı iterken, bu da bir sonraki short pozisyon grubunun likide edilmesine neden oldu. İki günlük ralli boyunca kripto piyasasında 3,1 milyar doları aşan short pozisyon likide edildi.

“1,9 milyar dolar net giriş kaydetti.”

Ralliyi besleyen tek unsur türev piyasalardaki zorunlu kapanışlar değildi. ABD merkezli spot Bitcoin borsa yatırım fonları (ETF), 21 Ağustos'ta sona eren hafta boyunca yaklaşık 1,9 milyar dolar net giriş kaydetti; fonlar beş işlem günü üst üste sermaye çekerek Ekim 2025'ten bu yana en güçlü haftalık girişini gerçekleştirdi. BlackRock'ın iShares Bitcoin Trust'ı bu haftaki alımların büyük bölümünü oluşturdu. Analiz şirketi CoinStats'a göre açık pozisyonların (open interest) görece istikrarlı kalması ve fonlama oranlarının henüz aşırı seviyelere ulaşmamış olması, rallinin salt kaldıraca dayalı bir hareketten daha güvenilir olduğuna işaret ediyor.

Piyasa istihbarat şirketi Santiment'in verilerine göre, 12-18 Ağustos ile 23 Ağustos arasındaki dönemde BTC cinsinden açık pozisyonlar yaklaşık 353.500 BTC'den 312.600 BTC'ye, yani yüzde 11 oranında geriledi; bu da en az bir aylık en düşük seviyeyi işaret ediyor. Aynı dönemde dolar bazlı açık pozisyonların yüzde 8 artması ise büyük ölçüde fiyat artışından kaynaklandı, kontrat sayısındaki bir genişlemeden değil. Glassnode verilerine göre opsiyon piyasasında 25-delta call (alım opsiyonu) volatilitesi, kırılmadan bu yana her vadede put'ları (satım opsiyonu) geride bırakıyor; bu da yatırımcıların yukarı yönlü harekete daha fazla prim ödemeye razı olduğunu gösteriyor.

Yükselişe rağmen teknik göstergeler aşırı alım bölgesine işaret ediyor: Günlük RSI (Göreceli Güç Endeksi) 84,01 seviyesine kadar çıktı, Korku ve Açgözlülük Endeksi ise 74 ile 'Açgözlülük' bölgesinde seyrediyor. CoinGecko verilerine göre toplam kripto piyasa değeri 2,73 trilyon dolara ulaşırken Bitcoin'in piyasa hakimiyeti yüzde 59,29'da bulunuyor. Analist Rekt Capital, geçmişteki ayı-piyasası sonrası rallilerde sert geri çekilmelerin sık görüldüğünü hatırlatarak temkinli yaklaşılması gerektiğini vurguluyor. Bitcoin, tüm bu sıçramaya rağmen Ekim ayında gördüğü yaklaşık 126.000 dolarlık zirvenin halen belirgin biçimde altında bulunuyor.