Avrupa Birliği (AB) kurumları ve üye devletler, Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ile geçen yıl varılan gümrük anlaşmasının uygulanması konusunda uzun müzakerelerin ardından uzlaştı. Üye ülkelerin hükümet temsilcileri ile Avrupa Parlamentosu (AP), Amerikan sanayi ürünlerine yönelik gümrük vergilerinin kaldırılması ve ABD deniz ürünleri ile tarım ürünlerine daha geniş pazar erişimi sağlanması konusunda anlaşmaya vardı.

AB içindeki görüşmelerin en tartışmalı başlığı, anlaşmaya güvence mekanizmalarının eklenmesi oldu. Buna göre, ABD yükümlülüklerini yerine getirmezse AB'nin verdiği gümrük tavizleri askıya alınabilecek. Askıya alma, özellikle ABD'nin yeniden gümrük artırması gibi ihlallerde devreye girecek.

Trump sık sık tehdit etmişti

ABD Başkanı Donald Trump, AB'ye anlaşmanın uygulanması için 4 Temmuz tarihine kadar süre tanımış, aksi halde yeni ek vergiler getireceğini ve otomobil tarifelerini yüzde 15'ten yüzde 25'e çıkaracağını açıklamıştı. Bu adımın gerçekleşmesi halinde özellikle Alman otomotiv sektörünün ağır şekilde etkilemesi kaçınılmaz görülüyordu.

Nitekim Almanya Başbakanı Friedrich Merz, AB'nin anlaşmayı onaylamasından duyduğu memnuniyeti X hesabından yaptığı paylaşımla duyurdu.

Merz mesajında, "Strazburg'dan iyi haberler. AB-ABD ticaret anlaşmasının uygulanması konusunda anlaştık. Avrupa taahhütlerini yerine getiriyor. Şirketlerimiz için daha fazla güvenlik ve istikrar" dedi.

AP baş müzakerecilerinden Zeljana Zovko da yaptığı açıklamada, anlaşmanın transatlantik ticarette istikrar sağlayacağını belirterek, Avrupa'nın en yakın ekonomik ortağıyla bir ticaret savaşını göze alamayacağını vurguladı.

Anlaşma neleri içeriyor?

Anlaşma kapsamında AB, Amerikan sanayi ürünlerine gümrük vergilerini tek taraflı olarak kaldırıyor. Bu düzenleme, ilgili yasanın yürürlüğe girmesiyle başlayacak ve 31 Aralık 2029 tarihinde sona erecek. Bu süre, ABD'deki bir sonraki başkanlık seçimlerinden sonrasını da kapsıyor. ABD ise Avrupa'dan ithal mallara gümrük vergisi uygulamayı sürdürecek.

Söz konusu düzenleme, AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen'in geçen yıl Temmuz ayında Trump ile İskoçya'da yaptığı görüşmede şekillenmişti. Anlaşma karşılığında ABD, AB ürünlerinin çoğuna en fazla yüzde 15 gümrük vergisi uygulamayı kabul etmişti. Anlaşmadan önceki aylarda Trump, sürekli artırdığı gümrük oranlarıyla öngörülemez bir süreç başlatmıştı.

Von der Leyen, AP ve AB Konseyi'nin vardığı uzlaşmayı memnuniyetle karşıladığını belirterek, sürecin hızla tamamlanması çağrısı yaptı.

AP'nin anlaşmaya son onayı Haziran ortasında vermesi bekleniyor. Böylece AB, Trump'ın 4 Temmuz süresini karşılamış olacak ve yeni ABD tarifelerinin önüne geçilecek.