Analiz Gazetesi

Karanlıkta Akan Bir Yıldız

Wed, 30 Apr 2025 02:00:00 GMT

Müze Gazhane bugünlerde Atamız ile ilgili muhteşem bir sergiye ev sahipliği yapıyor: Karanlıkta Akan Bir Yıldız: Mustafa Kemal Atatürk. Nâzım Hikmet’in Kuvâyi Milliye Destanı’nın unutulmayan dizesinden ilham alan sergi bir milletin küllerinden doğuşunu, Osmanlı’nın son yıllarından başlayarak Çanakkale cephesine, Kurtuluş Savaşı’ndan Cumhuriyet’in ilk günlerine kadar uzanan bir görsel anlatımla sunuyor.

Bilmediğimiz bir Mustafa Kemal Atatürk

1909’dan başlayan “Karanlıkta Akan Bir Yıldız: Mustafa Kemal Atatürk” sergisi Çanakkale Savaşı’na, Avrupa’nın “hasta adamı” diye nitelendirilen Osmanlı İmparatorluğu’nun çöküşüne, çok zor koşullarda sürdürülen Kurtuluş Savaşı’na, Cumhuriyetimizin kuruluşuna ve sonrasına uzanıyor. Sergide Atatürk’ün Türkiye’de daha önce yayımlanmamış 150 fotoğrafıyla birlikte, Zübeyde Hanım’ın oğlunun yakın arkadaşı İsmail Hakkı Kavalalı’ya yazdığı mektup, ilk kez Time dergisine kapak olduğu sayı, Ata’nın ipek mendili, kartviziti, emeklilik belgesi, arabalarının forsları, Cumhurbaşkanlığı aracı forsu, Nutuk’un orijinali ve döneme ait belgeler yer alıyor . Bu eşsiz sergi tam yedi yıllık bir çalışmanın sonucunda ortaya çıkmış.

Nazım Hikmet’in dizeleri

Cumhuriyetimizin 102. yılında, İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) ev sahipliğinde, İBB Kültür ve İBB Miras’ın katkılarıyla ve Humanis’in titiz çalışmasıyla hayata geçirilen etkileyici sergi, Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün bilinmeyen yönlerini ve tarih sahnesindeki eşsiz yerini benzersiz bir arşivle gözler önüne seriyor. Bu çok anlamlı sergiyle eş zamanlı olarak İBB Şehir Tiyatrosu da Nazım Hikmet’in Kuvayi Milliye Destanını Müze Gazhane’deki salonunda oynayabilirdi. Gerçi bugünlerde o salon teknik nedenlerle kapatıldı ama en azından haftanın belli günlerinde sergi alanında bu oyunun birbölümünden küçük bir performansla bu sergi daha da taçlanır.

ATAM’ın yolu benim yolum

İstanbul’un, Anadolu’nun her yerinden çocuklar, gençler gelip bu sergiyi ziyaret etmeli ve yakın tarihine tanıklık etmeli. Kahramanlıkları yanı sıra bilmedikleri bir Mustafa Kemal Atatürk’ü yakından tanımalılar. Proje direktörü ve aynı zamanda serginin küratörü de olan Fahri Özdemir olmak üzere sergiye emeği geçen herkese çok teşekkürler… Ben Atatürk’ün evladıyım... Ben Atatürk’ün torunuyum… ATAM’la da gurur duyuyorum. Onun yolu, benim yolum.

2019'da en çok konuşulan konu ekonomi

Wed, 29 Jan 2020 02:30:00 GMT

“Türkiye Barometresi Yeni Yıl Raporu”nda, kamuoyunun 2019 değerlendirmeleri ve 2020 beklentilerine dair çarpıcı sonuçlar ortaya çıktı. Ne yazık ki, Türk halkı, ekonominin iyiye gideceğini düşünmüyor. Bunu Ipsos’un Türkiye tepe yöneticisi Sidar Gedik, raporun açıklanması dolayısıyla yaptığı açıklamadan öğreniyoruz. Gedik, “Özellikle kişisel ekonomik durum söz konusu olduğunda daha iyiye gidecek diyenlerin oranı %12’den %8’e gerilerken, daha kötüye gidecek diyenlerin oranı %31’den %33’e yükselmiş durumda. İşsizliğin artacağını düşünenlerin oranı ise son 2 yılda %41 iken şimdi %54. Genel olarak bir kötümserlik hakim.” dedi. Aslında Hazine Bakanımızın verdiği umutlar var. Niye o zaman ülkenin durumundan memnun olanların oranı düşüyor. Türkiye Barometresi Araştırmasına göre 2018 ikinci yarısından beri ülkenin şu anki durumundan memnun olanların oranı %30 civarında seyrederken 2019 yılının sonu itibarı ile %24’e gerilemiş durumda. 2020’ye girerken Türkiye ekonomisinin daha iyiye veya kötüye gideceğine dair beklentiler düşerken, ekonominin gidişatının aynı kalacağına dair beklentilerin yükseldiği görüldü. Özellikle kişisel ekonomik durum söz konusu olduğunda bazı yaş gurubu para kazanabileceğini düşünmüyor. Aslında işsiz gibi görünmeyen bir sürü işsiz var ülkemizde.

Bir araştırma böyle derken, Hollandalı yatırım bankası ABN Amro, daha iyi beklentiler içinde. Türk ekonomisinin geçen yıla oranla daha dayanıklı olduğunu ancak, ekonomik toparlanmanın daha 'mütevazı' boyutlarda olabileceği yorumunda bulundu.

ABN Amro’nun ekonomi uzmanı Nora Neuteboom kaleme aldığı raporda, Türkiye için kısa dönemde en önemli riskin Rusya’dan satın alınan S-400 füze sistemleri yüzünden ABD'nin olası yaptırımları olacağı yorumunu yaptı. Rapor, ayrıca AB’nin göçmen krizi yüzünden Kıbrıs'taki sondaj çalışmalarına rağmen Türkiye’ye karşı sert tavır alamayacağı değerlendirmesine yer veriyor. Diğer yandan rapora göre, Türk ekonomisi bu yıl yüzde 1,5 oranında daralacak; gelecek yıl ise yüzde 2,5 oranında büyüyecek. Türkiye’de enflasyon ise yıl sonu itibarıyla yüzde 15 civarında seyredecek. Merkez Bankasının da faizleri daha fazla indirmesi bekleniyor. Diyeceksiniz ki; Bunlar bilinen şeyler. Yeni bir şey yok. Maliye ve hazine bakanlığındaki dostlarımla konuştuğumda bu yılın sonunda enflasyonun daha aşağı çekilebileceği görüşü hakim. Ancak bu raporda, “Türkiye ekonomisi geçen yıla oranla daha dayanıklı ancak keskin bir toparlanma beklenmemeli” ifadesi dikkat çekiyor. Ülkemiz için bence dünya ülkelerinin düşündükleri en önemli risk ABD yaptırımları. Ama AB ABD gibi Türkiye'ye katı tutum sergileyemez. Fakat pazarı karıştıran Türkiye için kısa dönem risklerin başında gelen, Rusya’dan satın alınan S-400 füze sistemleri dünya ekonomistleri tarafından bilinmeyenler bölümünde yer alıyor. Yabancı ekonomistler tarafından en çok merak edilen konunun, ABD'nin yaptırım uygulayıp uygulamayacağı. Araya bir de Libya problemini soktuk. Herkesin kafası karıştı. Belki de Cumhurbaşkanımız bu durumu gülümseyerek planlamıştır. Bir de bu konuda ABD Başkanı Donald Trump ve Kongre arasındaki görüş ayrılıkları var. Azil süreci var. Bu durum da bize füze savunma sisteminin tam teslimatı ve kullanılabilir hale gelene kadar Türkiye'nin zaman kazanabileceği değerlendirilmesi yaptırıyor.

Bu raporda, Kıbrıs’ta süren sondaj çalışmaları ile birlikte Türkiye'nin AB’nin yaptırımlarıyla da karşı karşıya olduğu ve bu durumun Brüksel ile ilişkilerin gerilmesine yol açtığı hatırlatıldı ancak, bu konuda ekonomik sonuçların göçmen krizi konusunda AB’nin Türkiye’ye ihtiyacı olduğundan sınırlı olacağı ve Brüksel’in Ankara’ya daha fazla katı bir tutum sergileyemeyeceği yorumu yapıldı. Burada aklınıza hangi Nasrettin Hoca Fıkrası geliyor? Bir iyi haber daha. Uluslararası Para Fonu (IMF) Türkiye'deki finansman zorluklarının azalması nedeniyle düzelme sürecinin devam ettiğini açıkladı.

Başı biraz karamsar ama sonu iyi bitti yazımın.

Ekonomi ile siyasetin yeni senaryoları

Wed, 27 May 2020 00:00:00 GMT

Bir de matine suare birçok kaçırdığım ya da sevdiğim bazı filmleri tekrar izleme şansım oldu. Bu nedenle hem siyaseti hem ekonomiyi hem sağlık sektörünü yakından izledim. Bugün size, kafama takılan bir kaç farklı konuyu kısa kısa anlatmak istiyorum. İlk konu ABD ile Çin arasındaki çekişme. Biliyorsunuz Trump Çin’e karşı savaş açmış durumda. Her gün bir demeç ile dünyanın gündemini belirliyor. Benim data savaşları olarak adlandırdığım bir savaş var iki ülke arasında. Aslında bu iki ülkenin de üstünde bu kavga. Çünkü, şu an pek farkında değiliz ama savaş büyük. Hele dijital çağa giriş yaptığımız şu günlerde. Bill Gates ve Huawei savaşı olabilir. Ya da daha üst bir savaş. Günümüzde dünya veri trafiğini yöneten ülke ya da ülkeler gelecekte parayı da organize edecekler. 5G tarafından etkinleştirilen kullanım alanları ülkeler için, gelecek yıllarda önemli ekonomik ve sosyal değere sahip olacak. Yapılan araştırmalar, 2035 yılına kadar 13,2 trilyon dolarlık küresel ekonomik değerin mümkün olacağını ve sadece 5G küresel değer zincirinde 22,3 milyon istihdam yaratacağını tahmin ediyor. İşte savaş burada başlıyor. 5G altyapısıyla binlerce kat hızla artacak veri trafiği yüzünden ABD ve Çin arasındaki rekabet başladı. Hatta Çin öne çıkmaya başladı bile. Bu nedenle zavallı! Huawei'nin sahibinin kızı ve Mali İşler Direktörü (CFO) Meng Wanzhou’nun, Washington’ın İran yaptırımlarını deldiği gerekçesiyle Kanada’da tutuklandığını hatırlarsınız. İşte savaş pazarda kızışmış vaziyette. Kızımız Aralık ayında tutuklandı Covid19 ise hemen ardından çıktı ortaya. Tesadüf mü, olabilir ama aklıma benim tesadüf olmayacağı da geliyor. Vebali onların boynuna.

Amerikan politikacıların korkuları, Çinli devin ağ donanımıyla müşterilerin iletişimleriyle ilgili datalarına ulaşması. Bildiğiniz gibi şimdi bu datalar ABD'nin elinde. Hepimiz her gün ya Google, ya Facebook ya da başka sosyal medya sitelerine kişisel tarihimizi bırakıyoruz. Fütüristik bu yeni gelişme 5 G telekomlarda dünya lideri olan Huawei, Çin'in teknolojik ve ekonomik çıkışını da simgeliyor. 5G neymiş acaba derseniz, ülkelerin ekonomik performansı ve GSYİH üzerinde derin bir etkiye sahip olacak bir teknoloji olduğunu kısaca söyleyebiliriz. 2016 yılında mobil teknolojiler ve hizmetler küresel olarak GSYİH'nın yüzde 4,4'ünü oluşturdu. Ekonomik değere vuracak olursak yaklaşık 3,3 trilyon dolara ulaştı. Daha hızlı mobil bağlantı üretkenlik ve verimlilikte kazançları artırmaya devam ettiğinden, bunun 2023'e kadar 5.2 trilyon doların üzerine veya küresel GSYİH'nın yüzde 5'ine erişeceği ekonomistler tarafından tahmin ediliyor.

Avrupa, 2017 yılı sonuna kadar 490 milyon benzersiz mobil abonesiyle, nüfusun yaklaşık yüzde 85'ine sahip, dünyanın en çok bölgesel mobil pazarı olarak kabul edilmekteydi. GSYİH katkısının 2022 yılına kadar yüzde 4,1'e yükseleceği ve 2020'de Avrupa'da beklenen ilk 5G lansmanları ile ülkeler yeni mobil ağı genel menfaatleri için kullanmaya çalışacaklar.

ABD kablosuz iletişimde bir dünya lideri olarak konumunu kaybederse, muhtemelen iş kayıpları ve yurtdışına ihraç edilen teknoloji inovasyonu açısından etkisini hissettirecektir. Böylece, ABD'nin 4G'deki liderliğiyle elde ettiği ekonomik faydaları yok olacak.

Ticari karar liderleri, analistler ve teknoloji meraklıları dahil olmak üzere 3.500'den fazla kişi ile araştırma çalışması yapan PSB Research raporu hazırlamak için, 5G'nin neler getireceğini sormuş beklentiler şöyle sıralanmış;

% 91'i henüz icat edilmemiş yeni ürünler ve hizmetler bekliyor

% 87'si yeni endüstrilerin ortaya çıkmasını bekliyor

% 82 küçük işletme büyümesi ve daha fazla küresel rekabet beklemektedir

% 85'i şirketleri küresel olarak daha rekabetçi hale getirmesini bekliyor

% 89 verimlilik artışı bekliyor

Özellikle, IHS Markit tarafından yürütülen ve Dr. David Teecethe tarafından onaylanan bir ekonomik etki çalışması çok dikkat çekti geçtiğimiz günlerde. 2035 yılında, dünya genelinde 5G'nin tam ekonomik faydasının gerçekleştirilmesi gerektiğinde, perakendeden eğitime, ulaştırmadan eğlenceye ve aradaki her şeyden oluşan geniş bir endüstri yelpazesi 12.3 trilyon dolar değerinde mal üretebilir ve 5G tarafından etkinleştirilen hizmetler sunabilir deniliyor çalışmada özet olarak. Anlayacağınız bizim dışımızda başka bir şeyler oluyor dünyada. Paranın gücü de değişiyor. Şu dışarı dahi çıkamadığımız günlerde birileri bizim nasıl yaşayacağımızı, nasıl para kazanacaklarının savaşını veriyor. Hadi hayırlısı diyelim.

Yine mi ambargo !

Wed, 25 Dec 2019 21:00:00 GMT

ABD'nin FETÖ soruşturmaları kapsamında tutuklanan bir rahip nedeniyle Türkiye'ye uyguladığı yaptırım kararı da daha tazeliğini koruyor. Türkiye'ye ilk ambargo, Kıbrıs harekatından sonra yaşandı, 60 dolarlık uçak parçasını 600 dolara sattılar bize.

Siyasi ve askeri maksatlı ambargo örnekleri çok. Aslında bu da kapitalist bir yaptırım. Para ve değerli kaynakları nerede bulurlarsa bulsunlar paylaşanlar zengin ülkeler. Nerede borç var bataklık var problem var geri kalmış ülkeler yüzünden deyip faturayı garibanlara kesiyorlar.

Bize ilk ambargo 5 Şubat 1975 yılında başladı. Savaştan çıkmış yaralarını sarmak isteyen ülkeye bir tekme de üç yıl süren Amerika'nın silah ambargosu oldu. Bu konuda gösterdikleri neden de çok basitti. İlaç yapımı için ihtiyaç olan Haşhaş ekim yasağının kaldırmamız ve savaşırken kullanmamız için bize sattıkları Amerikan silahlarının Kıbrıs Harekatı sırasında kullanılmış olması. O silahları biz müzeye mi koyacaktık acaba?

Şimdiki ambargo için Cumhurbaşkanımız Türkiye bu ambargoya karşı kendi önlemlerini alacak dedi. Rusya da yaptığı açıklamada bizi de engellemez dedi. Anlayacağınız gariban Trump'ın meclisten çektiği yanına kar kaldı. Acaba neden bu ızdırabı ülkelere çektiriyorlar? Kim zevk alıyor bu işten? Bugüne kadar yaptırım uygulanan ülkeler tarihten silindi mi?

Bu arada ambargo nedir diye merak ederseniz uluslararası ilişkilerde, siyasal, stratejik ya da ekonomik amaçlarla bir kısım malların, bazı ülkelerce diğerlerine ihracının, satışının ya da naklinin devlet gücü kullanarak yasaklanmasıdır diyebiliriz. Ambargo, genelleştirilerek her türlü ihtiyaç maddesini kapsadığı zaman ablukaya dönüşür. Ben kendini devamlı haklı gören ambargo koyan bu geri zihniyetten nefret ediyorum.

Aslında bazı hocalarımızın Euronews için verdiği demeçler doğrultusunda ortaya çıkan durum şöyle gözüküyor.

Ankara ve Washington CAATSA kapsamındaki yaptırımların hafif bir versiyonunun uygulamaya geçirilme kararının en geç birkaç ay içerisinde alınabileceği anlaşılıyor.

Genel kanı, yaptırım paketinde görece hafif önlemlerin seçilmesi durumunda Türkiye ekonomisi üzerinde asgari etki doğuracağı, ancak bankacılık sistemini etkilemesi muhtemel bir önlemin kabul edilmesi durumunda, örneğin mali kurumlar ve bankalar arasında ödeme ya da kredi transferlerinin yasaklanması, ödemeler sisteminde büyük zorluk doğabileceği ön görülüyor.

Bununla birlikte asıl etki, reel yatırım için Türkiye'nin daha az cazip hale gelmesiyle birlikte büyüme üzerinde orta ve uzun vadede hissedilebilir diyor değerli hocalarımız.

Son olarak Chris Van Hollen ile Lindsey Graham, ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo'ya mektup yazarak, sabırlarının çoktan tükendiğini belirtmişti. Türkiye’ye yönelik yaptırımların uygulanması gerektiğini, aksi takdirde bunun diğer ülkelerin ABD yasalarını kolaylıkla delebileceklerine dair "korkunç bir sinyal" gönderebileceğini ileri sürmüştü. Ama bence bu sinyal çoktan çakmaya başladı. Zaten artık Dünya 5'ten büyük. Bunu anlamaları lazım. Bunu Cumhurbaşkanımız sayın Tayyip Erdoğan her daim dile getiriyor.

İşte bazı hocalarımızın Euronews'teki düşünceleri; Bilgi Üniversitesinden ekonomist Prof.Dr.Cem Başlevent’e göre, CAATSA yaptırımlarının uygulanmaları halinde parasal anlamda doğrudan etkisi sınırlı olur, ancak dolaylı etkileri daha çok can yakabilir.

Yine Bilkent Üniversitesi iktisat bölümünden makro-ekonomist Doç. Dr. Bilin Neyaptı ise, “CAATSA yaptırımlarının uygulanmaları senaryosu altında vereceği zararı öngörmek şu aşamada mümkün görünmese de, ABD ile ticaretinde açık veren bir ülke olarak "ticaretin artırılması" hakkında yürütülen görüşmeler de zaten Türkiye lehine olacak gibi değil” diyor.

“Zaten bu yaptırımlardan ABD'nin net fayda sağlayacağı da şüpheli, belki de sadece tehdit olarak kullanıyor.”

Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Standard And Poor's (S&P) Temmuz ayında yaptığı bir değerlendirmede, ABD'nin olası CAATSA yaptırımlarının Türk bankacılık sektörünü hedef almaması durumunda ekonomiye etkilerinin sınırlı olacağını ileri sürmüştü.

Yani bekleyip görmek en hayırlısı ama bu bekleme süresi içinde sadece ABD değil ki bizi bozguna uğratmak isteyen. Dört bir yanımızdan soğuk savaş içindeyiz. Bazı cephelerde ise bayağı sıcak savaş sürüyor.

Bize düşen birlik ve beraberlik içinde yumruk gibi demir gibi durmak. İnanıyorum ki şımarık bazı ülkeler hak ettikleri şamarı yiyecekler.

Ülkemizdeki milyonerler

Wed, 21 Oct 2020 00:00:00 GMT

Hesabında 1 milyon lira veya üzeri parası olan mudi sayısı 8 ayda 69 bin 13 artarken, milyonerlerin toplam mevduatı 1 trilyon 850 milyar 99 milyon liraya ulaşmış. Bu tabii bir bakıma sevindirici haber de bence döviz kurundaki bu dengesiz iniş çıkış ile sayı artıyor. Yüzelli bin Euronuz olsa geçtiğimiz 3 ay içinde normal vatandaşken bir bakmışsınız milyonerler kulübündesiniz. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) verilerinden derlenen bilgilere göre, yurt içinde ve dışında yerleşik milyonerlerin toplam sayısı ağustos sonu itibarıyla 294 bin 454 oldu. Geçen yılın sonunda 225 bin 441 olan milyoner sayısı, 8 ayda 69 bin 13 kişi arttı. Ah bu kişilerin arasında biz de olsaydık. "Damdaki Kemancı" müzikalini bilirsiniz. Çok da güzel bir melodisi var. Sözlerinin çevirisi de "Ah bir zengin olsam, daba dida dibi dibi da" diye söylenir. Müziklerini Jerry Bock'un bestelediği, şarkı sözlerini Sheldon Harnick'in yazdığı, konusu 1905 yılında Çarlık Rusyası'nda geçen ve ilk kez 1964 yılında Broadway'de sergilenen müzikal sahne eseridir "Damdaki Kemancı". Gelelim biz yine milyonerlerimize. Milyonerlerin toplam mevduatı da ağustos sonu itibarıyla 1 trilyon 850 milyar 99 milyon liraya ulaşmış. Böylece milyoner başına düşen ortalama mevduat, 6 milyon 283 bin lira olarak belirlenmiş. Geçen yıla göre artmış. Yılın sonunda 1 trilyon 391 milyar 599 milyon lira seviyesinde bulunan milyonerlerin toplam mevduatı, 8 aylık dönemde 458 milyar 500 milyon lira artış kaydetti. Böylece bu yıl, Yurt içi yerleşik milyonerlere 60 binin üzerinde kişi eklenmiş oldu.

Ama Türk Lirasında artış gösteren zenginlerimiz Dolar milyoneri oma yolunda biraz değer kaybettiler. Bu alemdeki Türklerin sayısı 24 bin azaldı, ultra zengin Türklerin sayısı 230 kişi birden düştü. Bu sayıların düşmesinde biraz önce yazdığım gibi Türk lirasının Amerikan doları karşısında değer kaybetmesinin etkisi büyük. İsviçre bankası Credit Suisse’nin küresel servet araştırmasına göre Türk lirası bu dönemde yüzde 21 değer kaybetti. Dolar milyonerlerimizin de değer kaybetmesi normal. Yapılan Araştırmaya göre dünyada 1 milyon Amerikan dolarından fazla serveti olan 46,8 milyon kişi yaşıyor. ABD’de de bu yıl milyonerler listesine 675 bin yeni kişi katılmış.

Diğer ülkelerde dolar milyonerlerinin sayısı ne diye soracak olursanız, Japonya 187 bin, Çin 158 bin, Almanya 65 bin, Hollanda 43 bin, Brezilya 42 bin, Hindistan 34 bin, İspanya 33 bin, Kanada 30 bin ve İsviçre 19 bin. Hani kötü giden ekonomi vardı. Hani pandemi nedeniyle ekonomi yerle bir olmuştu. Bu durum birilerini zengin ederken birilerini de iflasa sürüklüyor. Hepimiz biliyor görüyoruz, dükkanlar kapanıyor. Büyük para kayıpları oluyor. Ama yine de Milyonerlerin sayısının en fazla azaldığı 3. ülke Türkiye.

Bir çok ülkede ise milyoner sayısı döviz kurlarının etkisiyle azaldı. Dolar milyonerlerin sayısı Avustralya’da 124 bin, İngiltere’de 27 bin ve Türkiye’de ise 24 bin azaldı. Türkiye milyonerlerin sayısının en fazla azaldığı 3. ülke oldu. Diğer ülkelerdeki azalma sayısı şöyle: İtalya 19 bin, Suudi Arabistan 19 bin, Fransa 11 bin ve Yunanistan 7 bin.

Ultra zengin Türk sayısı 230 azaldı

Ultra Yüksek Net Varlıklı olarak tabir edilen kişilerin sayısı Türkiye’de 230 kişi azaldı. Bu sayı ABD’de 4 bin 200, Brezilya’da 860 ve Rusya’da 400 artış gösterdi. En yüksek düşüş 280 ile Avustralya ve 270 ile İtalya’da olurken Türkiye 230 ile üçüncü sırada yer aldı. Deloitte yaptığı araştırmaya göre, Türkiye’de dolar zengini 2020’de 601 bine çıkacak. Dolar milyoneri Türkler, 2020 yılında toplam 1.34 trilyon dolar servete kavuşacak. İnşallah bu para Türk ekonomisinin refahı için kullanılır.

Ulusal Ev İşçileri Birliği

Wed, 21 Jun 2023 02:00:00 GMT

Büyük şehirlerde yaşıyorsanız mutlaka yakınlarınızdan ya da arkadaşlarınızdan birileri ya çocuk baktırmak, ya da ev işleri ve yaşlı bireylere destek olması için başka ülkelerden gelen kişilere iş vermiştir. Hoş Türkiye’de ekonomi böyle olunca bu çalışanların sayısında da oldukça bir düşüş yaşanıyor. Ama yine de var. Şimdi bana diyeceksiniz ki; “Bu konu yıllardır var, neden şimdi birçok yerde söz edilir oldu?” Bu ay başında G20 ülkeleri toplantısı vardı. Konuşulan konulardan biri de buydu. Ülkeler arasında önemli farklılıklarla birlikte, kadınlar küresel olarak bakım işine erkeklerden 3 kat daha fazla zaman harcıyor. Bu durum masaya yatırıldı. Örneğin, Hintli kadınlar bakım işlerine erkeklerden yaklaşık 8 kat daha fazla zaman ayırırken, Kanada'daki kadınlar yaklaşık 1,5 kat daha fazla zaman harcıyor. Bu cinsiyete dayalı sorumluluk dağılımı, işgücü piyasalarındaki başarısızlıklarda kendini gösteriyor. Kadınların eğitime erişimini engelleyen, bakım işlerinde az ücret ödeyenler aynı zamanda kadınların işgücüne katılmasını ve işgücünde kalmasını da engeller.

G20 ülke ekonomistleri, 2025 yılına kadar işgücü piyasalarındaki cinsiyet farklarını yüzde 25 oranında azaltma taahhüdünde bulunmuştur. G20 ülkelerine bakım izni hükümleri, işverenlere ve ailelere mali teşvikler, çocuk bakımı ve yaşlı bakım tesisleri gibi bakım altyapısı yatırımları, özel-kamu ortaklıklarından yararlanarak ve teşvikler dahil olmak üzere bakım ekonomileri oluşturmaya yatırım yapmaları için tavsiyeler sunmaktadır. Onlar bu tavsiyeleri düşünürken ülkemizde yıllardır Bakımevleri başarıyla çalışmalarına devam ediyor. Ama yine de devletimizin desteği bu alanda olmalı ve olacaktır da yaşlanan nüfus için bilhassa çok önemli.

Kadınların Ekonomik Güçlenmesini Teşvik Etmek İçin Bakım Ekonomisi Yatırımlarından Yararlanma konusunda dış fonlar da devreye girmiş durumda.

ILO tarafından 64 ülkede yapılan zaman kullanım anketi verilerine dayanan tahminler, her gün 16,4 milyar saatin ücretsiz bakım işlerine harcandığını gösteriyor. 2 milyar insanın ücretsiz olarak günde 8 saat çalışmasına eşdeğer. Bu bakım işi, saatlik asgari ücret bazında değerlendirilseydi, küresel GSYİH'nın % 9'u, yani 11 trilyon ABD dolarına tekabül ederdi. OECD ayrıca, ücretsiz iş için harcanan zamanın değerinin, mevcut OECD ülkelerinde ortalama GSYİH'nın yaklaşık % 15'i (yenileme maliyeti yöntemi kullanıldığında) ve ücretsiz işlerde çalışanların fırsat maliyetleri olduğunda GSYİH'nın %27'sine kadar çıkacağını tahmin etmişti. Bu arada evde yapılan işler de hesaplanmış. OECD, “kadınların bu ekonomik değerin çoğunluğunu oluşturduğunu” bir kez daha belirtti.

Ekonomi “ücretsiz bakım emeği” ile ayakta duruyor. Hanedeki yetişkinlerin iş gücüne katılabilmeleri için hanelerin işlevlerini yerine getirmesini sağlayan bu bakım işidir. Kamu bakım hizmetleri mevcut olmadığında sübvanse edilen iştir. Ücretsiz bakım emeği, ülke ekonomilerine olduğu kadar bireysel ve toplumsal refaha da önemli katkı sağlamaktadır. Ücretsiz bakım işleri çoğunlukla görünmez, tanınmamış ve karar alma sürecinde hesaba katılmamış kişilerdir onlar. Bu dengesizlik sadece kadınları ekonomik fırsatlardan mahrum etmekle kalmaz, aynı zamanda daha düşük üretkenlik ve vazgeçilen ekonomik büyüme şeklinde topluma da maliyetlidir. Aslında ülke olarak genç nüfus olmanın nimetlerinden yararlanıyoruz hala.

Ücretsiz bakım işi aynı zamanda kadınların işgücü piyasalarına katılımının önünde ücret eşitliğini etkileyen önemli bir engel oluşturmaktadır. Kadınların bakım sorumlulukları nedeniyle yarı zamanlı çalışmaları daha olasıdır, bu nedenle daha az kazanırlar ve sonuç olarak daha az mali güvenceye sahiptirler. Yine de yapılan çalışmalarla hanımlarımızın evde kalarak değil ekonomiye katkı sağlıyarak yaşamaları gerektiğini ortaya koyuyor. Ne derseniz deyin bu bana çok korkutucu geliyor. Zorla kapitalist düzenin içine çekilmeye çalışılıyor gibi geliyor. Bunca yazdığım şey aslında hanımlarımızın evlerde ücretsiz yaptıkları bakım ve diğer işleri paraya çevirebilmeleri. Ama her şey de para değil demekten kendimi alamıyorum.

Züğürdün çenesi, zenginin parası

Wed, 20 Nov 2019 02:00:00 GMT

İsviçre bankasının USB ve denetim şirketi PwC tarafından hazırlanan Milyarderler 2019 Raporu açıklandı. Biliyorsunuz “züğürdün çenesi zenginin parası”. Bu rapor 2018 yılına dair verileri kapsıyor. Buna göre Türkiye’de 2017 yılında 36 olan dolar milyarderi sayısı 2018 yılında 25’e geriledi. Bu da bir yılda yüzde 44 düşüş anlamına geliyor. Biliyorum çok üzüldünüz ama, bu Rapordaki benim merak ettiğim bir husus var, ülkede her şey güllük gülistanlık ama bu zenginlere ne oluyor da sayıları azalıyor? Acaba bir de başka ülkelerde mi şanslarını denemek için paralarını alıp gidiyor sonra da gelmiyorlar. Ya da para babadan kalma olduğu için har vurup harman savrulurken mi tükendi? Yoksa hakikaten ekonomi battı onları da batırdı. Ben, bu kişilerin servetlerinin çalışarak mı, yoksa miras mı kaldığı konusunu düşünürken rapor imdadıma yetişti ve bu güzel insanlardan Türkiye'de 3 kişiden ikisi servetini alın teriyle kendi kazandığını ortaya çıkarmış.

Rapora göre Türkiye’deki 25 milyarderin 16’sı (yüzde 64) servetini kendi yaptı, 9 kişiye (yüzde 36) ise miras kaldı. Türkiye’deki milyarderlerin servetinin toplamı da son bir yılda yüzde 50 geriledi. 2017’de 64,7 milyar dolar olan milyarderlerin toplam varlığı 2018’de 43,1 milyar dolara düştü. Bu düşüşte milyarder sayısının azalması etkili oldu.

Gelelim rapordaki can alıcı noktaya. Kadın milyarderlerin sayısı hızla arttı diyor rapor. Aslında, bizim dışımızdaki bir çok ülkedeki milyarderlerin sayısı artmış. Kadına erkeğe bakmıyor. Birçok zengin olan kişi tüketici ve perakende satış sektörlerinde iş kurdu ki bu da Pazar payında yüzde kırk olarak saptanmış. İşin ilginç yanlarından biri Çinli zenginlerin sayısı ilk kez Amerikalıları geçmiş. Eğer dünyada kaç dolar milyoneri var diye merak ederseniz, el cevap 47 milyon kişi dolar milyoneri olarak yaşıyor.

Dünyadaki kadın milyarder sayısı son beş yılda yüzde 46 artış göstermiş. 2013’te 160 olan kadın milyarder sayısı 2018 sonunda 2018’e yükselerek dikkat çekmiş. Aynı dönemde erkek milyarder sayısı ise yüzde 39 arttı.

Amaaa, işin bir de öteki yüzü var. 2018 yılında servetini kendi kazanan 10 kadından dördü Fakirdi daha da fakirleşti. Yani kadınların zaferi de yüzde yüz değil. Gelir dağılımı eşitsizliğinde Avrupa ikincisi olan ülkemiz gibi dünyada birçok ülkede bu eşitleme hiç de iç açıcı ve adil değil.

Zenginin parasını konuşmak kulağa hoş gelse de fakirlerin durumu her kesimi üzüyor. Savaşlara harcanan para biraz da fakirlikle savaşa harcansa. Ama o zaman nasıl kavuşurdu zenginler refaha. Burada zengin düşmanlığı yapıyorum sanmayın sakın. Zenginleri seviyorum. “Dünyada zenginlerin toplam serveti 70 trilyon doları aştı yaşasın. Bu paradan garibanlar da İnşallah nasibini alsın” diyorum sadece.

Dünya genelinde milyoner birey sayısı ve servet artışında Asya-Pasifik ve Kuzey Amerika bölgelerinin başı çektiği aktarılan raporda, bu bölgelerde en az 1 milyon dolara sahip yeni 1,2 milyon bireyin geçen sene ortaya çıktığı bilgisine de yer verildi.

Çin, birçok dünya sahnesinde yerini son yıllarda almaya başladı. Başta ekonomi olmak üzere birçok sektörde ABD ile çekişiyor. Ruslar ne yapıyor diye merak ederseniz, onlar da boş durmuyorlar. Sessiz ve derinden gidiyorlar. Reuters'in piyasa stratejileri ile yaptığı ankete göre mevcut trendi takip etmesi halinde yıl başından bu yana dolar karşısında yüzde 8 yükselen Rus Rublesinin yıl sonunda en iyi performans gösteren para birimi olması bekleniyor. Rus milyonerlerini mi merak ettiniz. E onu da başka bir yazıda anlatayım size.

Zenginin malı züğürdün konuşmasına neden olur, çenesini yorar dedik. Hayat böyle. Paraya göre yeni stratejiler ve yeni ataklar planlanmalı. Ama benden size bir hatırlatma. Atalar ne derler. “Ayağınızı Yorganınıza göre uzatın.”

Dördüncü Sanayi Devrimi: Tehdit mi, fırsat mı?

Wed, 13 Nov 2019 12:05:00 GMT

Amerika Birleşik Devletleri’nin çelik konusunda yaptıklarından sonra, ülkemiz için Afrika kıtası önem kazanmaya başladı. İlk çalışmayı başlatanlardan biri de Çelik İhracatçıları Birliği (ÇİB). Özelikle Afrika’nın Türkiye’nin ürettiği sermaye yoğunluğu düşük çelik ürünleri için yüksek Pazar olmasının, Türk üreticilerinin avantajına olacağını anlayarak başlamışlar araştırmaya. Türkiye, sermaye yoğunluğu düşük olan betonarme çeliği ve boru gibi ürünlerin üretiminde pazarın yarısından fazlasına hâkim. Ülkemizde üretilen sermaye yoğunluğu yüksek çeliğin ise yaklaşık yüzde 25'i otomotiv ve beyaz eşya ürünlerinde kullanılıyor.

ÇİB'in ihracat önceliğini Batı Afrika ülkeleri oluşturuyor. Bu ülkeleri Karayipler, Güney Afrika ve Güneydoğu Asya'nın takip etmesi bekleniyor. Amerika ya da başka Avrupa ülkelerinin keyfine göre vergi ve kısıtlama koyması dünyanın sekizinci en büyük ham çelik üreticisi olan Türk çelik sektörüne yeni kapılar açacak.

Aslında ülkemiz, 200 ülkeye yönelik ihracatıyla da dünyanın onuncu ihracatçısı durumunda. İnşaat çeliği ihracatında ise dünya ikincisi konumunu sürdürüyor. Türkiye, Avrupa ülkeleri arasında da öncü konumda. Üretim açısından Almanya'nın ardından ikinci sırada gelirken, ihracatta da birçok büyük Avrupa ülkesini geride bırakarak dördüncü sırada yer alıyor.

Afrika’ya gözümüzü dikmişken, Dünya Ekonomik Forumu, yönetici ve genç girişimcileri yatırıma ihtiyacı olan Güney Afrika'da geçen hafta bir araya getirdi. Burada yapılan toplantıda Sanayi Devrimi yapılması kararlaştırıldı. Bu yazımın başlığı olan Dördüncü Sanayi Devrimi'nin tehdit mi fırsat mı olduğu konusu Afrika için de yeni. Anlamaya çalışıyorlar.

Dünya ülkeleri, Dördüncü Sanayi Devrimi'ni işsizliği çözmenin yollarından biri olarak görüyor. Diğer taraftan Dördüncü Sanayi Devrimi'nin iş kollarını ortadan kaldırması ihtimalinden de endişe ediliyor. “Eee ne anladık bu iki tarafı bize uymayan değnekten” derseniz, “Güney Afrika'nın Cape Town kentinde yapılan “4.0 Sanayi Devrimi” toplantıda konuşan taraflar, 20 yıl önce hayal edilemeyen iş imkanları yaratan bilgi çağında olduğu gibi bu dönemin de yeni fırsatlar yaratacağını dile getirdi” deriz. İşsiz kalmamak için yapılması gereken ise kişilerin kendilerini dijital alanda yetiştirmesi ve yeni uzmanlıklar kazanması.

Endüstri 4.0 ya da 4. Sanayi Devrimi, birçok çağdaş otomasyon sistemini, veri alışverişlerini ve üretim teknolojilerini içeren kolektif bir terim olarak kullanılıyor. Bu devrim nesnelerin interneti, internetin hizmetleri ve siber-fiziksel sistemlerden oluşan bir değerler topluluğunu bize sunuyor. Aynı zamanda bu yapı akıllı fabrika sisteminin oluşmasında büyük rol oynayacak. Bu devrim, üretim ortamında her bir verinin toplanmasına ve iyi bir şekilde izlenip analiz edilmesine olanak sağlayacağı için daha verimli iş modelleri ortaya çıkacaktır. Ama hemen akla film senaryoları geliyor. İşsizler ordusu ve makinaların kavgası. Ben çok taktım galiba bu robotların bizim yerimize geçme düşüncesine. Ama tarih akıp giderken teknoloji de değişiyor.İsterseniz, dünya Endüstri 1.0’dan 4.0’a doğru nasıl gelmiş bir bakalım. İlk olarak Mekanik Üretim Tesislerinin Uygulanması ile başlamış 18. Yüzyılda.

Sonra pat 1712’de Buhar Makinesinin İcadı insanları şaşkına çevirmiş.

Ardından, Elektrik ve İş Bölümüne Dayalı Seri Üretime geçilmesi sağlanmış. (19. Yüzyıl) 1840 yılında da Telgraf ve 1880 Telefon İcatları ve sonrasında 1920 “Taylorizm Bilimsel yönetimi” derken gelmişiz 20. Yüzyıla. Üretim Süreçlerinin Otomasyonu. 1971 İlk mikro bilgisayar (Altair 8800) ve 1976 Apple I (S. Jobs ve S. Wozniak) Otonom Makineler ve Sanal Ortamlar (21. Yüzyıl)

1988 AutoIDLab. (MIT)

2000 Nesnelerin İnterneti

2010 Hücresel Taşıma Sistemi

2020 Otonom Etkileşim ve Sanallaştırma derken nereden nereye geldiğimiz ortada. Bundan sonrasında daha neler olacak Allah uzun ömürler versin de görelim İnşallah.

4. Sanayi Devrimi’ne böyle geldik. Araya Afrika’yı da kattık. Şimdi karar vermeniz lazım. Endüstri 4.0 ya da 4. Sanayi Devrimi iyi mi kötü mü? Fayda mı zarar mı getiriyor.

ABD'de kapanma olacak mı?

Wed, 12 Mar 2025 20:05:00 GMT

Ama işin aslında doğru harcama yapmazsan kaparlar cümlesi var. Sadece, Hükümetin kapanması sırasında, yatılı ve acil tıbbi bakım, hava trafik kontrolü, kolluk kuvvetleri, sınır güvenliği, afet yardımı ve elektrik şebekesi bakımı gibi ulusal güvenlik ve kamu güvenliğiyle ilgili temel hizmetler devam eder, ancak bunlarda da kesintiler yaşanabilir.

ABD hükümetinin kapanması yaklaştı. Yani, Kongre en azından kısa vadeli bir harcama önlemi geçiremezse kapanacaklar. Ama kısa vadeli bir harcama önlemi bile büyük bir başarı olacak. Cumartesi günü, Temsilciler Meclisi Başkanı Mike Johnson, hükümeti Eylül ayına kadar finanse edecek 99 sayfalık bir karar metnini açıkladı. IRS yani Internal Revenue Service, 20 milyar dolarlık bir kesinti ve Savunma Bakanlığı için artışlar ve Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza Dairesi tarafından sınır dışı etme çabaları ve diğer kalemler öneriyor. Amerika Birleşik Devletleri'nde gelir idaresi bu konuda çok dikkatli davranıyor. Temsilciler Meclisi Cumhuriyetçileri dört sandalyeli bir çoğunluğa (218-214) sahip ve ABC TV'nin yaptığı bir analize göre, tüm Temsilciler Meclisi üyeleri gelip oy verirse yalnızca bir kaçmaya izin verebilirler. Başkan Trump Temsilciler Meclisi Cumhuriyetçilerini Truth Social'da yasa tasarısına oy vermeye çağırdı; Temsilciler Meclisi Azınlık Lideri Hakeem Jeffries, Demokratların buna oy vermeyeceğini söyledi. Yani ortam ısınıyor. Pazar karışacak gibi.

ABD'de "kapanma" terimi, federal hükümetin belirli kurumlarının ve hizmetlerinin geçici olarak durdurulmasını ifade ediyor. Bu durum, Kongre'nin federal hükümetin harcamalarını finanse etmek için gerekli bütçe yasalarını zamanında onaylayamaması sonucunda ortaya çıkıyor. Tabi bu durum durduk yerde ortaya çıkmıyor. Kapanmanın Nedenlerini sıralayacak olursak, Bütçe Anlaşmazlıkları her daim ilk konulardan biri Kongre'deki Cumhuriyetçi ve Demokrat Partiler arasındaki bütçe öncelikleri konusundaki anlaşmazlıklar, geçici veya kalıcı bütçe yasalarının onaylanmasını engelleyebilir. Her zaman olduğu gibi, Siyasi Çekişmeler Özellikle seçim dönemlerinde, siyasi partiler arasındaki çekişmeler bütçe görüşmelerini olumsuz etkileyebiliyor ve kapanmaya yol açabilir. Bir de borç Limiti durumu var. ABD'nin borç limitine ulaşması durumunda, Kongre bu limiti yükseltmezse veya askıya almazsa, hükümetin borçlarını ödeyememesi ve kapanması riski ortaya çıkar.

Her mali yılın sonuna doğru, zaten bu konuda çeşitli konuşmalar, dedikodular başlar. Adeta, Amerika Birleşik Devletleri hükümetinin kapanmasına kadar geri sayım başlar. Kongre ve Başkan genellikle son saatte bundan kaçınırlar, ancak bazen bir harcama tasarısı üzerinde anlaşamazlar ve hükümet gerçekten kapanır. ABD bunu yapan tek ülkedir.

Tarihteki en uzun kapanma 2019'da 35 gün sürdü. Federal çalışanlar -ve birçok yüklenici- 35 gün boyunca maaş çeki alamadı. Bu çalışanlardan bazıları ücretsiz izne çıkarıldı, yani işe gitmek zorunda kalmadılar, ancak yarısından fazlası yine de maaş almadan ofise gitmek zorunda kaldı.

Bunların bir sonucu da olacak tabi.

Kamu Hizmetlerinde Aksama: Milli parklar, müzeler gibi kamuya açık yerler kapanır. Pasaport işlemleri, vergi iadeleri gibi hizmetler gecikebilir.

Federal Çalışanların İzni: Federal çalışanların bir kısmı zorunlu izne çıkarılır ve maaş alamaz.

Ekonomik Etkiler: Kapanma, ekonomik belirsizliğe yol açabilir, tüketici güvenini düşürebilir ve hatta ekonomik büyümeyi yavaşlatabilir.

Önümüzdeki Dönem Beklentileri olarak, ABD'de siyasi kutuplaşmanın devam etmesi ve bütçe görüşmelerindeki zorluklar nedeniyle, gelecekte de kapanma riski devam edecektir. Özellikle seçim dönemlerinde, siyasi çekişmelerin artması kapanma olasılığını yükseltebilir. Ancak, kapanmanın ekonomik ve siyasi sonuçlarının farkında olan Kongre üyeleri, genellikle son anda bir uzlaşmaya vararak kapanmayı önlemeye çalışırlar. Özetle, ABD'de kapanma, siyasi ve ekonomik sonuçları olan ciddi bir durumdur ve gelecekte de yaşanma olasılığı bulunmaktadır. Bakalım bunu bir iki gün içinde göreceğiz. Bizim ülkemize bir etkisi olacak mı hep birlikte göreceğiz.

Yine Karantina yine dijital dünya

Wed, 11 Nov 2020 18:45:00 GMT

Mart ayından daha önce hayatın nasıl olduğunu hatırlıyor musunuz? Siz hatırlamasanız da sosyal medya arşivleriniz size hemen hatırlatıyor. Ben mesela geçen sene bu günlerde Tanzanya’daydım. Koronavirüs salgını, sosyal mesafeyi ve kendi kendini tecrit etmeyi günlük yaşamın ana ilkeleri haline getirmeden önce, sisli bir anı gibi görünebilir. Bu pandemi öncesi döneme atıfta bulunurken, birçok insan bilim kurgu havasıyla kara mizah dolu bir cümleyi kavradı: "Zaman Öncesi" veya alternatif olarak "Önceki Zamanlar". Önümüzdeki yıl bu konuda bir çok film çekilip vizyona çıkacak. Ama biz o filmleri muhteşem sinema salonlarında değil yine evdeki koltuklarımızdan izleyeceğiz gibi.

Dijital dönüşüme referans olmadan hiçbir pazarlama PowerPoint'i tamamlanmadı.

Pazarlamacılar büyük resim temalarını seviyor. Ve çoğu zaman olduğu gibi, net bir tanımı olmayan büyük bir şemsiye teması olarak dijital dönüşümden bahsediliyor artık.

Dijital dönüşümün nasıl gerçekleşebileceği ve müşteri deneyimi bağlamında getireceği değer hakkında büyülü bir düşünce var. Artık neredeyse e-ticaret sitesi olmayan yok. İyi haber şu ki, dijital dönüşüm bir pazarlama teması olarak ön ve merkez olmaktan çıktı, teknolojiyi etkinleştirmenin gelişimi yavaşlamadı ve şimdi avantajlardan yararlanmak için konumlandık.

Salesforce'un dijital dönüşüm tanımının netliğini seviyorum “Dijital dönüşüm, değişen iş ve pazar gereksinimlerini karşılamak için yeni iş süreçleri, kültür ve müşteri deneyimlerini oluşturmak veya değiştirmek için dijital teknolojileri kullanma sürecidir. Dijital çağda işin bu yeniden tasavvuru dijital dönüşümdür. Satış, pazarlama ve müşteri hizmetleri gibi geleneksel rollerin ötesine geçiyor. Bunun yerine, dijital dönüşüm müşteriler hakkında nasıl düşündüğünüz ve müşterilerle nasıl etkileşim kurduğunuzla başlar ve biter. Kağıttan elektronik tablolara, işimizi yönetmek için akıllı uygulamalara geçerken, dijital teknolojiyle işimizi nasıl yaptığımızı - müşterilerimizle nasıl etkileşim kurduğumuzu - yeniden hayal etme şansına sahibiz. " diyor makalesinde. Biraz karışık ama anlaşılabilir.

Çoğu şirket için dijital dönüşüm, hayatta kalmanın ve uzun vadeli büyümenin ve başarının anahtarı olacak diye bakıyor hadiseye.

Gezilere giderken bavulunuz para kazansın mı?

Wed, 11 Dec 2019 02:40:00 GMT

Ekonomik durum zora girdikçe ve böyle yaşanan gün geçtikçe farklı alternatif gelir kalemleri üretmek için var gücümüzle düşünmeye koyuluyoruz. Ama bazı parlak fikirli insanlar her daim icatçı oluyorlar. Bu hikaye de o tip insanlardan biri olan Ceren Süngü Kalpaklıoğlu'nun zeka hikayesi. Düşündüğü iş şöyle işliyor.

Bir seyahate gideceksiniz ve sizin 20 kilo bavul ağırlık hakkınız var. Ama sizin bavul 15 kilo geliyor. Geri kalan 5 Kilo için o web platforma giriyorsunuz size 5 Kg’lık bir kargo veriyorlar. Gittiğiniz ülkenin havaalanında sahibine teslim ediyorsunuz. Paranız da hesabınıza yatıyor. Bu yükler neler mi oluyor? Mesela, uluslararası e-ticaret sitelerinin deposundan çıkan markalı kıyafetler, elektronik ve kozmetik ürünlerle bebek mamaları. Bu saydığım malzemeler ağırlıklı olarak taşınan ürünler arasında başı çekiyor. Ayrıca yurt dışına ürün örneği gönderen Kobiler, AR&GE yapan teknoloji girişimleri de gümrük süreçlerinden zaman kazanabilmek için bu platformu tercih ediyor. Gezginlerin şeffaf bavulu olma hedefiyle kurulan Pabbler, yüzde yüz Türk mühendislerin geliştirdiği ve e-ticaret sitelerinin yurt dışına göndermek istedikleri ürünlerin dağıtımı esasına dayalı bir yazılım şirketi olarak hizmet veriyor.Türk aklı ne kadar güzel çalışıyor değil mi? Özellikle ABD ve Türkiye arasında seyahat eden gezginler, seyahat masraflarını bedavaya getirebilen bu sisteme büyük ilgi gösteriyor .

E-ticaret sitelerinin yurt dışına göndermek istedikleri ürünlerin teslimatını gezginlerin valizlerindeki boşlukları kiralayarak gerçekleştiren Pabbler, bir lojistik platform. E-ticaret sitelerinin kısa teslimat sürelerinde ürünlerini teslim edebildiği bu uygulama ile gezginler de bavullarında taşıdıkları ürünler üzerinden para kazanmış oluyor.

Bu uygulama ne kadar samimi gelse de benim gibi tırsık insanlar için pek kolay kabul edilir değil. Acaba bebek maması sahiden bebek maması mı? Ülkemizde bulunmayan bir ilaç kutusunda sahiden o ilaç mı var? Ya ben paranoyağım ya da çok fazla suç filmleri izlemek benim psikolojimi bozmuş diye düşünüyorum. Bu işi bulan ve uygulamaya koyan girişimci kişi, Ceren Süngü Kalpaklıoğlu. Alibaba Create Cloud yarışmasında 170 startup arasında ilk 15’e girdi. Kurumsal hayatta edindiği tecrübe, network ve bilgiyi startup ekosisteminin dinamiklerine uyarladı. Bu sayede, yurt dışına ürün göndermedeki masraflarını azaltıp, ürünlerin sahiplerine çok daha hızlı olarak ulaşmasına olanak sağlamış oldu. Sistemin çok iyi işlediğini anlatan Kalpaklıoğlu, “Her yaştan gezgini destekleyecek şekilde bir uygulama geliştirmeye çalıştık. Cep harçlığını çıkarmak isteyen genç gezginlerden, her yaştan ve gelir grubundan seyahat tutkunlarına herkes uygulamadan yararlanabilir. Gezginler kadar iş seyahatine giden 25 – 45 yaş arası beyaz yakalı çalışanlar bu sisteme ilgi duyuyor. Genelde gezginler memnun kalan arkadaşının referansıyla sisteme dahil oluyor” diyor.

Ne diyelim hakikaten tebrik edilecek bir durum. Ekim - Kasım aylarında siteyi ziyaret edenlerin %56’sı Türkiye’den, %30’ü ise ABD’den olmuş. Şirketin iş hacmi Temmuz - Kasım ayları arasında yüzde 180 büyüme göstererek, yabancı yatırımcıların ilgi odağı haline gelmiş. Yerli yatırımcıların yanı sıra Kanada’dan Estonya’ya kadar farklı ülkelerden yatırımcılar şirkete ilgi gösteriyor. Allah Ceren kızımızın yolunu açık etsin.

Pabbler algoritması bir kişinin beraberinde götüreceği ürünleri gümrük mevzuatına uygun olarak belirliyor. İster seyahat isterse iş amaçlı gezginler valizlerinde istedikleri kadar boşluk ayırabiliyor. Örneğin Amerika’dan İstanbu’a olan seyahatinizin yolculuk masraflarını, beraberinizde taşıdığınız ürünler ile 400 dolara kadar kazanarak, karşılayabilirsiniz. Pabbler uygulaması üzerinden seyahatinizde varış noktanızı ve valizinize uygun ürünleri seçerek, hemen para kazanabiliyorsunuz.

Düşünecek olursanız, sistem, zaten seyahat etmekte olanların bavullarındaki boşluklarda ürün ulaştırma modeli ile karbon salınımını azaltan, doğa dostu bir iş modeli olma özelliği de taşıyor. Aynı zamanda, İnsanlara global gezgin olma fırsatını ve paylaşım ekonomisine dayanan bir iş modelini de ortaya koyuyor. Bakalım daha neler göreceğiz.

Asya'da ekonomi dünyasında ne oluyor?

Wed, 07 Aug 2019 02:00:00 GMT

Yıla iyi bir başlangıç yapan Çin’in ekonomisi yavaşlıyor. Yıllık büyüme ikinci çeyrekte %6,2'ye geriledi, bu durum ülkenin yaklaşık otuz yılda en zayıf genişlemesi oldu. Fakat bu Çin için panik yapılacak bir durum değil. Şimdi yaklaşık 14 trilyon dolarlık bir ekonomi için, böyle bir büyüme oranı koydu ortaya. Dedim ya satranç gibi oynuyorlar.

Çin Komünist Partisi’nin yayın organlarından Global Times’da çıkan bir habere göre, “Çin bir ticaret savaşına dahil edilmek istemiyor. Ancak, Trump hükümeti Çin’in yüksek teknolojili gelişimini frenlemek ve yüksek teknoloji endüstrisini marjinalize etmek istiyorsa, mesele başka bir hal alacaktır” deniliyor. Çin de durmuyor ve 34 milyar dolarlık ABD ürününe yüzde 25 gümrük vergisi getirerek ABD’ye misilleme yapıyor.

ABD ile Çin arasında yaşanan bu ticaret savaşının kazananının kim olacağı şimdilik belirsiz olsa da bu savaşın ekonomiyi küresel çapta etkilemesi çok olası. Çünkü karşılıklı vergi konulan ürünler çoğunlukla dünya tedarik zincirleriyle bağlantılı. Bu da dünya çapında pek çok ürün fiyatının aniden fırlayabileceği anlamına geliyor. ABD’nin gümrük düzenlemelerini yalnızca Çin'e değil, AB ve Rusya’ya karşı da bir pazarlık unsuru olarak tuttuğu göz önünde bulundurulduğunda, sürecin ABD’yi ekonomik ve siyasi olarak yalnızlaştırması ihtimal dışı sayılamaz. Halbuki Amerikan Ticaret Odası’na göre üyelerinin yüzde 74’ü hala Çin’deki yatırımlarını halen büyütmeyi planlıyor.

Amerika Birleşik Devletleri ile Çin bu senaryoyu yaşarken, yine Asya’da Japonya-Güney Kore ilişkilerinin giderek kötüleşmesiyle Japon hükümeti, mevcut durumu tetikleyen Ekonomik İş birliği Konulu Anlaşma ile ilgili müzakerelerin kayıtlarına atıfta bulundu. ROK mahkemesinin kararının ikili anlaşmayı ihlal ettiği ve uluslararası hukuka aykırı olduğu konusunda ısrar etmeye başladı. 1965 yılında imzalanan anlaşma tazminat talepleri konusunun “tamamen ve nihayet çözüldüğünü” öngörüyor.

Ancak, Güney Kore Yüksek Mahkemesi, geçen yıl ekim ayında, eskiden talep edilen işçiler için tazminat hakkının, esas olarak Japon sömürgeci idaresinin adaletsizliğine dayanan bir anlaşmaya dahil edilmediğine karar verdi ve bir Japon şirketine tazminat ödemesini emretti.

Gördüğünüz gibi 1965 yılından bu yana suskun duran konular nedense şimdi ortayı karıştırıyor.

Yani rahmetli babamın değimiyle “Çarşı Pazar karıştı evladım ayağını denk al…”

Bakalım biz devlet olarak bu çekişmeden olumlu bir sonuç çıkarabilecek miyiz?

İklim Değişikliği Ne ki?

Wed, 04 Nov 2020 02:25:00 GMT

Bill Gates o tarihlerde bu konuda bir kitabını piyasaya sürecek. Time Dergisinde de 2022 Yaz aylarında da kıtlık çıkacak diye bir yazı okumuştum. İşte buradan çıkartıyorum. Küresel ekonominin para konusundaki değişiklik ve gida konusundaki değişiklik olacak gibi. Yani “büyük reset” diyorlar ya. “Yeşil Yeni Mütabakat” denilen bir çalışma. 1933 yılında Rostwell zamanında konuşulan bu büyük yenilenme gibi bir değişiklik olacak diyorlar. İkinci Dünya savaşına kadar devam eden ekonomide kazanan kaybeden dengesizliği tekrar mı ortaya çıkacak. ABD seçimleri bile buna hizmet ediyor. Demokratlar yani yeni başkan 2021 21 01 de değişecek ABD yönetimi. Çevre dostu Fabrikalar, Araçlar ve daha neler neler yıllara yayılan 100 trilyon dolarlık bir ekonomik finansal kriz olacak. 2008 yılındaki 2.3 trilyon ile sarılan yaralar bu yıl 6 trilyon ile olabilecek. “Yeşil Yeni Mütabakat” bu sözü devamlı duyacaksınız artık. Bunun için finansal alt yapı hazırlanıyor. Ülkemizde hukuki ve ekonomik reform hareketi ile bu yolda gidecek.

Yeşil Yeni Mutabakat (Green New Deal), Demokratik Parti’nin sol/sosyalist kanadının ekonomik adaletsizlik ve çevre kriziyle mücadele etmek için ortaya koyduğu, Franlink D. Roosevelt’in 1930’larda hayata geçirdiği Yeni Mutabakat’ı 21. yüzyıla uyarlama iddiasındaki programın adı. Mutabakat’ın temel hedefleri; 1) 2030 yılı itibariyle ABD’de %100 yenilenebilir enerjiye geçip sera gazı salımını sıfırlamak ve 2) buna paralel olarak herkese bedava sağlık sigortası ve üniversite eğitimi, ucuz konut ve adil ücret sağlamak.

Aslında 10 yılda neler olacak senaryoya göre değil mi? Bu senaryoyu Allah ömür verirse izleyeceğiz. 2023 yılı da önemli. Çünkü kıtlık dönemi olarak görülüyor. Belki de ülkemizin bu önemli yılına devamlı dikkat çeken Cumhurbaşkanımızın bir bildiği var. Artık fosil yakıtlardan kaçıp yenilenebilir enerjiye dümeni çevireceğiz. Amerikan doları başta olmak üzere tüm dünya ülkelerinin parası da basa basa yok olacak. Biz parasız bir dünyaya alışacağız. Bir de “evrensel temel gelir” denilen bir başlık var. ıpkı Endüstri 4.0 gibi, bir süredir her yerde karşımıza çıkıyor evrensel temel gelir. Elon Musk ve Bill Gates, yakın gelecekte iş kaybı öngördüklerinden ve artık ekonomik büyümenin, irili ufaklı her gemiyi yükselten bir dalga olmadığını düşündüklerinden, bu konuya dikkat çekiyorlar. Richard Branson’a göre temel gelir kaçınılmaz. Herkeste bir acele, bir kehanet, biraz içince de hemen bir distopya senaryosu.

O yüzden belki de en iyisi, Michael Haneke’nin Yedinci Kıta filmindeki ailenin yaptığını küresel ölçekte yapıp birkaç senelik bir tüketim orjisiyle “Yedinci Kıta”yı iyice büyüttükten sonra nükleer bombalar marifetiyle insanlığın fişini çekmek. En azından pasif nihilizmden aktif nihilizme geçme cesaretini göstermek…

Bu nihilizme en etkili ve belki de tek panzehir çocuklar ve gençler. 16 yaşındaki İsveçli Greta Thunberg yetişkinlerin ataletine isyan eden yeni neslin en azimli sözcülerinden. Çevre krizinin aciliyetini anlamaz görünen ülke liderlerinin dikkatini çekmek için 2018’de tek başına başlattığı Cuma günleri okul boykotu eylemi şimdiden uluslararası bir boyut kazandı. Küresel İklim Grevi çerçevesinde yüzlerce şehirde insanlar okul, iş ve diğer rutin meşguliyetlerini askıya alıp sokaklarda seslerini yükseltecekler. Zira Thunberg’in 13 Eylül’de Beyaz Saray’ın önünde katıldığı benzeri bir etkinlikte bir protestocu gencin pankartında yazdığı üzere: “Olmayan bir gelecek için niye eğitim alalım?”

Şaşırıyorsunuz belki ama durum bu yahu. Bakalım neler olacak?

2019 yılının ekonomi karnesi

Wed, 01 Jan 2020 02:30:00 GMT

2019 yılında yaşanan ABD ve Çin arasındaki ticaret savaşlarının, bizim ekonomiye etkisi biraz fazla oldu.

Suriye'nin kuzeyindeki gelişmeler ve Brexit çıkmazı, küresel piyasalara yön veren ana başlıklar olarak öne çıktılar. Yurt içinde ise 31 Mart’ta yapılan yerel seçimler ve ABD ile olan ikili ilişkiler ekonomiyi etkileyen başlıca faktörler oldu.

Enflasyonla mücadele kapsamında uygun fiyatlara sebze ve meyve alışverişinin yapılabileceği tanzim satış noktaları kuruldu. Başta belediyeler olmak üzere Tarım Kredi Kooperatifleri de çalışmalara destek olunca Tanzim satış mağazalarının etkisiyle marketlerdeki sebze ve meyve fiyatlarında düşüşler sağlandı.

Hatırlarsınız Temmuz ayında Merkez Bankasında üst düzey yönetici değişimi gerçekleşmişti. Merkez Bankası Başkanı Murat Çetinkaya görevden alınırken, yerine yardımcısı Murat Uysal atandı. Hemen sonrasında Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak, "Değişim Başlıyor" ana temasıyla hazırladığı Yeni Ekonomi Programını açıkladı. Yeni Ekonomi diyerek Heyecan yaratan bu YEP Programı emeklilik hamlesi, her çocuğa kumbara hesabı, memura ödül gibi birçok başlığı barındırıyordu.

Medya Takip Merkezinin araştırmasına göre yıl boyunca medyada 1 milyon 116 bin 270 habere yansıyan ihracat, yılın ilk 11 ayında 165 milyar doları aştı. Böylece Yeni Ekonomi Programındaki 182 milyar dolarlık ihracat hedefine yaklaşıldı. 2018 yılının ilk 11 ayında 52 milyar 247 milyon dolar olan dış ticaret açığı ise 2019 yılında yüzde 51.84 düşüşle 25 milyar 162 milyon dolara geriledi.

Asgari Ücret her zaman kamuoyunun çok ilgisini çeker. Ve hiç bir zaman memnun edici sonuç çıkmaz. Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanı Zehra Zümrüt Selçuk başkanlığında toplanan Asgari Ücret Tespit Komisyonu, 2020 yılında uygulanacak brüt asgari ücretin 2.943 TL, net asgari ücretin ise 2.324 TL olduğunu belirledi. Böylece yıl boyunca 192 bin 506 habere yansıyan asgari ücrete net yüzde 15.04 zam yapılmış oldu.

Herkesin şaşırdığı bir konu da Dolar ve Euro geçtiğimiz yıla göre sakin bir yıl geçirmesiydi. 2019’a 5.25 seviyelerinde başladı ve yılın ikinci yarısında 5.60-5.85 bandında seyretti. Genel olarak sakin bir yıl geçiren dolarda en yüksek seviye, yerel seçimler sonrası görüldü. Dolar, İstanbul seçimlerinin iptal edildiği Mayıs ayının 7’sinde, kısa süreli de olsa 2019’un en yüksek kuru olan 6.25 seviyesine kadar yükseldi. Yılbaşından itibaren toplam 2 milyon 198 bin 883 haberde yer alan dolar kuru, yüzde 13 oranında değer kazandı.

2019 yılı içerisinde altın, Dolar, Euro ve faizden daha çok getiri sağlayan yatırım aracı oldu.

ABD-Çin ticaret savaşındaki gelgitler ve Merkez Bankalarının gevşeme adımlarının olduğu bir ortamda güvenli liman alımlarından faydalanan altın yüzde 17 yükseldi. 2019 yılına 217 TL seviyesinde giren gram altın, yılın son günlerinde 282- 286 TL bandında işlem gördü. 2019 yılının ilk ayında, gelir vergisi reform paketi yürürlüğe girdi. Yapılan düzenleme ile kıdem tazminatındaki gelir vergisi kesintisinin iade edilmesi kararlaştırılarak, 27 Mart 2018'den önce işten ayrılanlara karşılıklı sonlandırma sözleşmesi kapsamında yasal haklarına ek olarak ödenen tazminatlar, iş kaybı, iş sonu tazminatları gibi çeşitli adlar altında yapılan ödemeler ve yardımlardan yapılan gelir vergisi kesintisinin iadesi sağlandı.

Ocak ayı itibari ile yürürlüğe giren diğer bir vergi düzenlemesi ise, Cumhurbaşkanlığı kararı ile Facebook, Google gibi İnternet ortamlarında verilen reklamlara yüzde 15 daha fazla vergi ödenmeye başlanması oldu. Bu durum sosyal medya fenomenlerinin moralini biraz bozdu. Artık ben de bir site açıp "merhaba arkadaşlar sayfama hoş geldiniz" derken çok düşüneceksiniz.

Poşetlerin paralı oluşu ya da fileye dönüş.

Nisan ayında katma değer vergisi kanununda yapılan değişiklik ile de bir önceki seneye ait giderlerin katma değer vergisi tutarlarının indirim konusu yapılabilmesine imkan sağlandı.

İşte bir yıl kısaca başlıklarla böyle geçti. Gelecek 2020 bize sağlıklı huzurlu mutlu ve bereketli günler versin. Hoşçakalın.

Batık kredileri temizleme

Tue, 26 Nov 2019 02:35:00 GMT

Aslında BATIK krediler nedeniyle üç kuruş borcu olan ve bunu ödemek için parası olmayan kişiler kredi vermek lazım. Bunu devlet de böyle düşünmüş ve Türk bankaların bilançolarında bulunan BATIK kredi temizleme tasarısı üzerinde son çalışmaları yapıyor. Bu düzenleme yabancıların da ilgisini çekiyor. Yazıma başlarken aslında e- haciz bildirimleri için üzülen insanları anlatmaya çalışacaktım.

Birçok yuva bu nedenle sarsılıyor. Bankalara olan borçları nedeniyle aile birbirine giriyor. Keşke bu konuda bir önlem alınabilse. Bu haciz işlemlerini yabancı insafsızların eline düşürmeden ödeme kolaylığı sağlayarak yapabilseler. Fakat bir taraftan da bu geri gelmeyen kredilerin 50 milyar dolara yaklaştığını söylemeliyim. Para bu olunca da dünya piyasasındaki köpek balıklarının da hedefi Türkiye oluyor. Normal zamanlarda hak ettiğimiz parayı almaktan Financial Post'un haberine göre SC LOWY Avrupa müdürü Davit Beckett yıl sonuna kadar Türk Bankalarıyla bir anlaşmaya varacaklarını hedeflediklerini belirtti. Beckett, "Bankalar potansiyel anlaşmalardaki göstergeleri değerlendiriyor. Bizimle likidite opsiyonlarını tartışıyor. Bu iyi bir başlangıç" dedi. Zaten hatırlayacaksınız BBDK yıl sonuna kadar takibe düşen 46 milyar liralık krediyi yeniden yapılandırma veya satma talimatı vermişti. Öte yandan da Cumhur Başkanımız sayın Recep Tayyip Erdoğan ekonomiyi canlandırmak için, sık sık Türk bankalarından özel sektöre daha fazla kredi vermelerini istiyor. Bankaların bunu yapabilmesi için BATIK kredileri ortak bir yapıya ya da bu konuda çalışacak firmalara ihtiyacı var.

Bu aşamada keşke belirli bir miktarda borcu olanları affetseler. Mesela halkın içinde 200 bin TL borcu olanları affetseler. Daha fazla borcu olanlara makul bir faiz uygulasalar. Bunu iki yıl içinde bitirmeyi hedeflerler halka dost görünürlerse sırtları bir daha yere gelmez. Ancak yuları kaptırmışız. İpin ucu kimin elinde belli değil.

Ekonomik düzelme hala kırılgan

Geçen yıl sonunda durgunluğa giren Türkiye ekonomisi düzelme sinyalleri verse de hala kırılganlığını koruyor ve Türk Lirası'ndaki dalgalanmalar bu kırılganlıkların sert bir şekilde hissedilmesine yol açıyor.

Allianz'ın tahminlerine göre yıl sonuna kadar ödenmesi gereken 17 milyar dolar değerindeki borç ise Türk Lirası'nın olası yaptırımlar sonunda daha da gerilemesi sonucu bu yükün giderek ağırlaşması anlamına geliyor.

S&P Global uzmanlarından Frank Gill bu noktada akıllara gelen kritik sorunun ise Türk bankalarının euro ve dolar cinsi borçlarını çevirip çeviremeyeceği olduğunu belirtiyor.

S&P'nin tahminlerine göre milli gelirin yüzde 30'u civarındaki Türkiye'nin kamu borcu düşük düzeyde olurken özel sektörün önümüzdeki 12 ayda gayri safi yurt içi hasılanın yüzde 20'si kadar bir miktarı çevirmesi gerekiyor

Anlayacağınız biz birey olarak kendi borcumuzu derdimizi düşünürken, devletin derdi bambaşka bankalar derseniz de başka bir kafada.

Bu işin düzelmesi üretime yönelmemiş, üretirsek de satabilme yeteneğine sahip olmamız lazım.

Almanya'da en fazla vergi ödeyen firmaların sıralaması sırasıyla şöyle:

1 Volkswagen

2 Daimler (Mercedes)

3 BMW

4 E.ON Enerji

5 Deutsche Telekom

6 Siemens

Biliyorum merak ediyorsunuz, Türkiye’de 2018 yılında kurumlar vergisi ödeyen ilk on mükellefin sıralaması ise 6 adet banka ile oluşuyor. Halimizi bu tablo özetliyor bence.

1-Merkez bankası

2-Ziraat bankası

3-İş bankası

4-Yapı kredi bankası

5-Garanti bankası

6-Vakıflar bankası

Üreticilerin değil, bankaların vergi şampiyonu olduğu ülkede ne ekonomik ne de sosyal sıkıntılar bitmez.

Allah borçsuz refah içinde sağlıklı yaşamayı nasip etsin inşallah.

Sabık Davos 50.yıl Zirvesi

Tue, 21 Jan 2020 02:10:00 GMT

Ortadoğudaki Barış için bir araya gelen liderler için yapılan toplantıda, diplomatik sınırları aşan davranışlarıyla, moderatör David Ignatius'ın taraflı tutumu karşısında, Erdoğan tepkisini göstermişti. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın İsrail Cumhurbaşkanı Şimon Peres'e söylediği sözler ve "bir daha katılmam ben bu toplantıya" sözleri çok konuşulmuştu.

Bu yıl 50.ncisi yapılıyor Davos Toplantılarının. Davos'a bu sene 50 ülkenin devlet başkanının katılması bekleniyor. Yazdığım gibi Sayın Erdoğan'ın boykotu 2009 yılından bu yana devam ediyor. Ama, Türkiye olarak kalabalık bir kadro ile Davos'ta görüşmeler yapılacak.

Her yıl global siyaset ve ekonomi çevrelerinin dikkatlerini üzerine çeken Davos Zirvesinde, Hazine ve Maliye Bakanlığının liderliğinde kurulan Türkevi, global yatırımcıların ilgi odağı oldu. İstanbul Uluslararası Finans Merkezinin bir maketinin de kurulduğu Türkevi’nde, bir hafta boyunca global yatırımcılarla gerçekleşecek ikili görüşmeler için Türk heyetinin randevuları daha zirve başlamadan doldu. Yabancıların bir türlü anlayamadığı bizim ekonomi gidişatının da bol bol konuşulacağı bu ortamda bakalım yararımıza neler olacak?

Acaba büyüme isteğimizi destekleyecekler mi? Yabancı yatırımcıları tavlayıp ülkemize getirebilecek miyiz?

Dünyanın önde gelen siyaset, ekonomi ve sivil toplum aktörlerini ağırlayan Davos Zirvesi, bu yıl ABD-İran gerginliği, Çin-ABD ticaret savaşları ve dünyanın karşı karşıya olduğu iklim değişikliğinin riskleri gibi katılımcı ülkeler için oldukça önemli bir gündemle başlıyor.

Biliyorsunuz Davos, Dünya Ekonomik Forumu'nun yıllık toplantısını yaptığı İsviçre'nin bir dağ beldesinin adı. Forum, dünyanın en büyük 1000 şirketinden oluşan ve binlerce iş ve siyasi lideri bir araya getiren sivil toplum kuruluşu olarak hizmet veriyor. Aslında 1971'de Alman iktisatçı Klaus Schwab tarafından Avrupalı işletmelerin, çalışanlar veya hükumetler de dahil olmak üzere etkili aktörleri dikkate alarak daha iyi kurumsal yönetime sahip olmalarına yardımcı olması için Avrupa Yönetim Forumu olarak kuruldu. Daha sonra bir diyalog platformuna dönüştü, 1987'de şu anki adını aldı ve 2015'te uluslararası bir kurum olarak tanındı. Bu yıl,dört günlük etkinlikte en az 600 konuşmacı olacak.

Bu zirvede aforoz edilen bir kişi var. İsviçre, İran Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif'in Davos Zirvesi'ne katılımını iptal etti. O katılamıyor ama, kimler katılıyor diye merak ederseniz, Geçen sefer Katılamayan ABD Başkanı Trumph bu sefer olacak. Yapacağı konuşmanın yanı sıra, Çin ile yaptığı ticaret anlaşmasını ve beklentilerini de anlatması bekleniyor. Ondan başka 50'den fazla ülkenin devlet liderleri, üst düzey temsilciler, uluslararası örgütleri yöneten isimler katılacak. Olmazsa olmaz Almanya Başbakanı Angela Merkel, İtalya Başbakanı Giuseppe Conte, İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, Avusturya Başbakanı Sebastian Kurz, Kolombiya Devlet Başkanı Ivan Duque, Finlandiya Başbakanı Sanna Marin, Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis, Hollanda Başbakanı Mark Rutte, Norveç başbakanı Erna Solberg, Pakistan Başbakanı İmran Han, Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy, İsviçre Cumhurbaşkanı Simonetta Sommaruga, Afganistan Cumhurbaşkanı Eşref Gani, Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, İUluslararası Para Fonu (IMF) Başkanı Kristalina Georgieva, Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde olacak.

Ülkemizi de Davos'ta Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak, Ticaret Bakanı Ruhsar Pekcan ve Merkez Bankası Başkanı Murat Uysal'ın temsil edecek.

Bu senenin sürpriz ilgi çeken ülkesi bence Suudi Arabistan. Gazeteci Cemal Kaşıkçı cinayeti sonrası Batılı ülkelerle bozulan siyasi ve ekonomik ilişkilerini İsviçre'nin Davos kentinde düzenlenen Dünya Ekonomik Forumu'nda yeniden düzeltmeye çalışacak.

23-25 Ekim'de Suudi Arabistan'ın başkenti Riyad'da düzenlenen ve 'Çöldeki Davos' olarak adlandırılan yatırım konferansını boykot eden birçok Batılı şirket ve devlet adamı İsviçre'deki zirvede Suudi Arabistan ile yakın ilişkilerde bulunmak istiyor. Bu ikiyüzlülük karşısında kiminle hangi pazarda nasıl savaşacağımız nasıl iş yapacağımızı inanın ben de çok merak ediyorum. Bu zirve sonlanınca göreceğiz ve yine tartışacağız.

Geçen yılki forumda ekonomik değerlerinin ölçülme şekli üzerine tartışmalar yapıldı. Somut bir sonuca varılamadı; ancak pilot çalışma tüketici refahına odaklanılmasına karar verilmişti.

İşte bu yıl da dünyanın ilgisini bir hafta çekecek olan bu formda 600 den fazla konuşmacı olacak. Herkesin derdi ayrı. İnşallah insanlık için hayırlı olur.

2023 hedefleri

Tue, 16 Jul 2019 00:00:00 GMT

Dün berbere gittim. Biliyorsunuz “berberden al haberi” diye uydurulmuş bir söz vardır. Mahallede ne oluyor git öğren. Dünyada ne oluyor her bilgi onda. Bana Merkez Bankası’nın başkanının değiştirilme nedeni olarak, faizlerin düşürülmesi gerektiğini ve böylece halkın elindeki parayı piyasada değişik ortamlarda kullanmaya başlayacağını söyledi. Mesela elde kalmış satışa hazır binaların böylece tüketileceğini anlattı. Birkaç bankacı dostumla konuştum. Bana “olmayacak bir şey değil” dediler. Zaten berber dostumda salonda konuşulan konuları kafaya kayıt edip anlatıyor. Var olsun.

Bu halkın fikrini alma işini bu yıl “On Birinci Kalkınma Planı” için Cumhurbaşkanlığı da yaptı. Internet üzerinden gerçekleştirilen "vatandaş anketi" yoluyla 19 bin kişiyi aşkın katılımcıdan planın önceliklerine dair fikir ve öneriler alındı.

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nin ilk kalkınma planı olan 2019-2023 dönemini kapsayan On Birinci Kalkınma Planı, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın onayının ardından Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunuldu.

Plan, uzun bir çalışma sonucu hazırlanırken, tüm bakanlıklar, kamu kurum ve kuruluşları, kamu meslek teşekkülleri ile sivil toplum örgütleri hazırlıklara katıldı.

Bu çalışmanın vizyonu olarak, “Daha fazla değer üreten, daha adil paylaşan, daha güçlü ve müreffeh Türkiye" olarak belirlendi. Kulağa çok hoş geliyor.

Son 20 yıldır uygulanan model böylece terk ediliyor ve sanayileşmeyi, verimliliği ve ihracatı esas alan bir büyüme modeli öngörülüyor.

Böylece, yine kendi kendine yetebilen ülkeler sınıfına girmeye çalışacağız. Biliyorsunuz bir zamanlar “7 ülkeden biriyiz” diye okullarda öğretirlerdi. Ama, durum böyle olunca da İthalata bağımlılık bitsin denecek. Halk da alıştığı ithal mallara veda etmek zorunda kalacak. Acaba başarılabilir mi?

Yani, caf caflı bir telefon markası yerine Tük Malı bir telefon.

Bu tasarıda her şey yurt içi tasarrufların artmasına bağlı. Onlar artınca yatırımlar çoğalacak, işsizlik azalacak, enflasyon düşecek. Plan dönemi sonunda yurtiçi tasarrufların milli gelire oranının yüzde 30’un üzerine çıkarılması hedeflenmektedir. Benim berberin dediği gibi yeni plan metnine göre; önce faizler düşecek ki ardından enflasyon düşsün. Ardından yatırımlar başlasın. Düşünce güzel de bakalım uygulamada nasıl olacak?

Benim anlayamadığım bir nokta var. O da düşük faizin tasarruflara olumsuz etki yapabileceği ve tüketimi artıracağını düşünüyorum. Halk, faize vereceği parayı taşınmazlara yatırmak gelecek için daha uygun diye düşünecek. Ama bu yatırım isteklerine zamanında cevap verilemezse enflasyon yine artacak ve gözler yine ithalata dönecek. Döviz borcu olanların dikkat edeceği günler başladı gibi.

Ne olursa olsun gerçek şu ki; 11. Kalınma Planı dönemi çok zor geçecek.

Finansal köle

Tue, 10 Sep 2019 11:25:00 GMT

Sosyal medyada yeni mesajlar dikkat çekiyor. Kullanıcılara ‘Merhaba, finansal köleniz olabilir miyim? şeklinde mesajlar gönderiliyor. Bu mesajlarla kurulan ilişkilerin sonunda ise davalara konu olan dolandırıcılık, şantaj veya tehdit olayları da yaşanıyor. Ama hepsi böyle de değil.

Peki nedir finansal kölelik? Bu kavram genel olarak şöyle tanımlanıyor: “Finansal kölelikte ‘efendiler’ ‘kölelerin’ maddi ihtiyaçlarını karşılıyor. Bunun için sözde bir beklenti içerisine girmiyorlar. Karşısındaki kişilere hediye alıyor, kiralarını ödüyor veya para gönderiyor. Çoğunlukla erkekler ‘köle’, kadınlar ise ‘sahibe’ oluyor.” Merak etmişsinizdir. Peki ama niye bunu yapıyorlar.

Bazılarına para batıyor galiba. Durup dururken köle olup para harcıyorlar. Hanımların bu alanda da hükümranlıkları ortaya çıkıyor. Mesela geçenlerde yabancı bir internet sitesinde okudum. Kadın 450 pound almış adamdan ve ona torun bakma dersi vermiş. Ama adam daha evli değil. Biliyorum gülüyorsunuz ama biz nereden para bulabiliriz, nasıl ticaret yaparız derken bu tip adamlar gazetelere ilan vererek köle oluyorlar. Mesela arabası var, bir tane daha alıyor. Ama bunu ona birinin hediye etmesi köle olması gerekiyor.

Genellikle gençler seçilip mesaj yollanıyor. Mesela, hiç tanımadığınız birinden bir mesaj geliyor. “Senden bir beklentim yok. Kölen olabilir miyim? Bana IBAN numaranı yolla para yatırayım. İstediğini yapayım” Ben hemen internet üzerinden yapılan hırsızlıkları düşünürüm. Ama bu işi yapanlar kimliklerini saklamıyor ve de birçoğu üst düzey yönetici oluyor.

Ama ben yine inanamıyorum. Çalışmadan kazanılan para mutlaka bir pürüz yaratır. Benden söylemesi dolandırıcılara dikkat! Bu uyarıyı sadece ben yapmıyorum. Uzmanlar da uyarıyor. Finansal köle ile girilen para transferinde kullanılan hesaplar bir suç örgütüne ait olabilir. Ayrıca hediye gönderilmesi için verilen ev ve ofis adresleri kişisel bilgilerin güvenliği için de büyük risk olabilir. Sonra “beni tehdit etmişti de para istemişti de “diyen biri musallat olabilir. Sanal alemde yapılan dolandırıcılıkların ve suç örgütlerinin para trafiğine alet olmanın hikayeleri binlerce. Ben düşünüyorum acaba, avukat arkadaşlar bu konuda özel bir çalışma yapıyorlar mı? Bence çok yeni bir suç çeşidi ortaya çıkabilir.

Bu işi yapanların birçoğu da seslerini çıkaramıyorlardır. Parayı alırken iyi dayağı yiyince mi of anam?

Bence Finansal kölelik kavramı sanal dünyada kötü niyetli insanlara bulunmaz bir fırsat sunuyor.

Finansal açıdan çok kötü durumda olanlar, “kaybedecek neyim var ki” deyip bu işe girdiklerini ve sonra da şantaj ile başlayan ve ardından aile bütünlüğünün dahi bozulduğu olaylar olabilir. Aman dikkat.

Amerika’da bu işin içine biraz cinsellik de giriyor. Orada hanımlar yani sahibeler erkeklere bazen acı çektirerek bazen paralarıyla değişik işler yaptırarak bazen de cinsel ilişki ile kölelerini yönlendiriyorlar.

Ne diyelim. Alan razı satan razı mı diyelim. Parasal gelirleri çok iyi olan insanların bir kişinin emrine girip para harcaması ya da onun istediklerini ikiletmeden yapması bana pek inanılır gibi gelmiyor ama öyle. Allah kimseyi köle yapmasın.

Gençleri iş dünyasına hazırlayan mesleki eğitimler

Tue, 08 Jun 2021 03:05:00 GMT

El işleri ya da bizim yap boz dediğimiz bazı oyunlar, maharet, beceri kreatif düşünceyi gerektiren konularda çalışarak vakit geçiren bir çok arkadaşım oldu. Bizim eğitim alan öğrencilerimizden 1 milyon 608 bin 81'i mesleki ve teknik liselerde okuyor. Bu konu hep karıştırılıyor. Meslek lisesi ile Meslek edindirme kursları ya da mesleki eğitim çok farklı.

Mesleki eğitimler Avrupa'da genç kuşakları geleceğin iş dünyasına hazırlayan fırsatlar olarak öne çıkıyor.

Meslek eğitimi alan öğrencilerin yaklaşık %65'i mesleki eğitimlerini tamamlar tamamlamaz iş buluyor çünkü işverenlerin ihtiyaç duyduğu teknik ve sosyal becerilere sahip bir şekilde mezun oluyorlar.

Ancak genç kuşakların işsizlik oranının oldukça yüksek olduğu Avrupa'da bu meslek eğitimlerinin amacına ulaştığından ve bu öğrencilerin önümüzdeki 5, 10, 20 yıl içinde işsiz kalmayacağından emin olmak önemli.

Hangi konulardaki Meslek Liseleri gelecek vaat ediyor ya da gelecekteki meslekler ne olacak. Avrupa’daki gibi çocuklar mezun olur olmaz iş bulabiliyorlar mı?

Avrupa Birliği'nin mesleki eğitim sistemi kapsamında öğrenciler hem okuyup hem çalışıyor. Bizim ülkemizde de aynı statü var ama bu pandemi her şeyi mahvettiği gibi bu yüz yüze çalışmayı da etkiledi. İş yerleri için bazen de bu öğrenciler başka amaçlarla da kullanılıyor. Oysa öğrenci ile, bir iş sözleşmesi yapılmalı, İş deneyimi kayda değer kazanımlar sunmalı, İş yerinde eğitmenler olmalı, aslında, Eğitim süresinin en az % 50'si bir iş yerinde geçmeli bence. Öğrenciler yaptıkları iş karşılığında maaş da verilmeli. Varsa Sosyal hizmetlerden faydalanabilmeli, İş yeri de Güvenli ortamda çalışma imkanı sunarsa gençlerin başarısız olma şansı minimuma iner. Tabii bunlar bence.

Aslında bu devlet politikası olması lazım. Çünkü geleceğimizi emanet edeceğimiz, bizim emekli olduğumuzda rahat yaşama şansımızın da temeli gençler. Devlet politikası deyince Devletin de üzerine düşen görevler var yine bence. Bu özel Eğitimin nasıl uygulamaya konulacağına dair yönetmelikler olmalı. Küçük ve orta ölçekli işletmeler öğrenci-işçileri işe alma yönünde teşvik edilmeli. Verilecek Eğitim hem ülke çapında hem de Avrupa Birliği tarafından tanınmalı. Öğrencilerin geleceğin iş dünyasına hazırlandığından emin olunmalı.

Türk Milli Eğitimi'nin amaçları doğrultusunda, ilköğretimi bitiren öğrencilerin devam edebileceği 4 yıllık eğitim sonunda meslek kazandıran, ülke ekonomisine katkı sağlayacak ara eleman yetiştiren orta öğretim kurumları olarak tanımlanıyor meslek liseleri. Bu arada ülke ekonomisine katkı sağlamak için Kolayca neyin ortak hedef, neyin ulusal hedef olduğunu belirleyecek bir çerçeve hazırlayabiliriz. Ancak içerik açısından, bugün neye ihtiyacımız olduğunu, 10 yıl, 20 yıl sonra neye ihtiyacımız olacağını sosyal kurumların belirlemesi gerekiyor. Bu arada İş yeri gençlere katmalı? Her iki taraf da birbirine teknolojinin ne yönde evirildiği, eğitim programında nelerin değiştirilmesi gerektiğiyle ilgili ipuçları verebilir. Böylece eğitim sistemini düzenli bir şekilde değiştirip, geliştirebiliriz.

Eğitim Politikaları açısından İş hayatına atılmaya hazırlanan yeni nesiller, eğitim kurumları ve işverenler arasındaki güven oldukça önemli. Özellikle dijital dünyanın geleceği gibi konular söz konusu olduğunda çok iyi kararlar verilmeli.

Mesleki eğitim veya kariyer ve teknik eğitim, kulağa tam olarak farklı geliyor gibi. Ancak, bir meslek sahibi olmak isteyen öğrencilerin liseden sonra belirli bir alanda çalışmaya hazırlayan becerileri öğrenecekleri yer Meslek liseleri. Meslek okulları hala marangozluk ve mutfak sanatları gibi mesleklerde eğitim vermektedir. Ancak aynı zamanda sağlık hizmetleri, teknoloji ve grafik tasarım gibi alanlarda programlar da sunuyorlar. Çoğunun, en fazla istihdam fırsatına sahip programlara odaklanmalarına yardımcı olan danışma komiteleri var.

Kıssadan hisse bu yazıdan Temel Çıkarımlar ne diye soracak olursanız, Mesleki eğitim, "gerçek dünyada" öğrenmeyi seven öğrenciler için iyi bir seçenek olabilir. Kaliteli bir mesleki programda, öğrenciler bölgelerinin gerektirdiği tüm standartlaştırılmış testleri ve dersleri alırlar. Bu, onları standart bir diploma için uygun hale getirir. Aynı zamanda da meslek sahibi yapar.

Mustafa Kemal Atatürk’ün dediği gibi, Gençler! Vatanın bütün ümidi ve geleceği size, genç kuşakların anlayış ve enerjisine bağlanmıştır.

Ekonomi eylülde yoğun veri gündemiyle ısınacak

Tue, 03 Sep 2019 02:00:00 GMT

Sonbaharın gelmesiyle hareketlenen piyasa, okulların açılmasıyla oluşacak sıcak para dönüşü faizler, krediler derken eylülde hem yurt içinde hem de yurt dışında açıklanacak çok sayıdaki ekonomik veri, bizi etkileyecek.

Yeni Ekonomi Programı (YEP) ile çizilecek yol haritasının yanı sıra, bu ay merkez bankaları toplantılarından çıkacak faiz kararları da gözlerin ekonomi üzerinde olmasına neden olacak.

Yani, bayramdı, Yerel seçimlerdi, yazın tembelliği, sebzenin bolluğu diyerek geçen yazın ardından, Türkiye'de eylül ayında gündem yeniden ekonominin hırçın dalgaları olacak.

Piyasaların gözü, ilk önce yılın ikinci çeyreğine ilişkin büyüme verisini yorumlayacak. Ardından bu yılın nisan-haziran dönemine ilişkin gayrisafi yurt içi hasıla (GSYH) verileri TÜİK tarafından açıklanacak.

Yapılan anketler Finans Büyüme Beklentiler yılın ikinci çeyreğinde Türkiye ekonomisinin yüzde 1,8 daralmasını bekliyor. Hatırlayacağınız gibi, Türkiye ekonomisi yılın ilk çeyreğinde yüzde 2,6 küçülmüştü.

Ağustos ayından gelen ekonomik anket sonuçları ekonominin sonunda cılız da olsa bir toparlanma sürecine girdiğini gösteriyor. Bu ivme, Eylül’de devam edebilir ancak, kış ayları nasıl geçecek? Eğer reform, Batı’yla ilişkilerin normalleşmesi ve büyüme yerine riskleri asgariye indiren bir ekonomi politikası izlenmezse, kışın bizi yine durgunluk bekliyor.

TÜİK, enflasyon verilerini açıklarken temmuzda ihracatın geçen yılın aynı ayına göre yüzde 7,9 artıp 15 milyar 160 milyon dolar olduğunu söylemişti. Cumhuriyet tarihinin rekoru olarak kabul edilen bu veri, bize bundan sonra da Kurban Bayramı tatiline rağmen ihracattaki artışın sürmesi sinyallerini veriyor.

İşte tüm bu veriler alt alta konunca da Ekonominin yol haritası yavaş yavaş belli oluyor.

Makro ekonomik göstergelerin yanı sıra, eylülde açıklanması beklenen ve Türkiye ekonomisinin üç yıllık yol haritası niteliğini taşıyan YEP'in ayrıntıları da yakından takip ediliyor. YEP'le 2020-2022 dönemine ilişkin enflasyon, istihdam, büyüme, ihracat, cari açık gibi temel makro göstergeler de belirlenip ayağımızı yorganımıza göre nasıl uzatırız planlaması yapacağız.

YEP ile ekonomi politikalarına ilişkin ilke ve hedefler de belli olacak. Özel sektör için de öngörülebilirliği artıracak program, son yıllarda sosyal ve ekonomik alanda sağlanan gelişmelerin daha sağlam bir zeminde sürdürülmesi suretiyle güven ve istikrara katkıda bulunması bekleniyor. Böylece bu ay ekonomistlerin Bütçe maratonu da başlıyor.

Planların belirlenmesi sayesinde, 2020 yılı merkezi yönetim bütçesine ilişkin hazırlıklar da hız kazanıp önümüzde oluşacak Orta Vadeli Mali Planı temel bütçe büyüklükleri ni bize söylemiş olacak. Bakanlıklar, eylülde yoğun bütçe mesaisinde bulunacak ve Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Strateji ve Bütçe Başkanlığınca hazırlanacak 2020 bütçesi 17 Ekim'de TBMM'ye sunulacak.

İşsizlik rakamları ve ağustos ayı bütçe gerçekleşme sonuçları 16 Eylül'de karne gibi ortaya çıkacak. Biz de gözlerimizi merkez bankalarına çevireceğiz.

Piyasaların yönü üzerinde, merkez bankaların faiz kararları belirleyici olacak. Yurt içinde gözlerimizi önce 12 Eylül'de toplanacak Merkez Bankası Para Politikası Kurulu (PPK) toplantısına çevireceğiz. PPK, temmuz ayı toplantısında bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını (politika faizi) 425 baz puan düşürerek yüzde 24'ten yüzde 19,75'e çekmişti. Bakalım bu karar nasıl devam edecek.

Bir de biliyorsunuz ABD- Çin arasında devam eden, savaş var. Bu eski top tüfek savaşı değil ama Çini Tayvan, Hong Kong gibi baş ağrıtıcı yerlerle oyalayıp ABD ticaret müzakerelerinkinin ne olacağını anlayıp uluslararası planların yapılanmasını izleyeceğiz.

Brexit belirsizliğini yakından takip eden piyasalar, daha sonra Avrupa Merkez Bankası (ECB) ile ABD Merkez Bankasının (Fed) faiz kararlarına odaklanacak.

PPK ile aynı gün toplanacak ECB'nin, faiz kararı, parasal genişleme ve Avrupa ekonomisinin genel gidişatına ilişkin yapacağı açıklamalar piyasaların gündeminde yer alacak. Daha sonra dikkatler, Fed'in 18 Eylül'deki toplantısında olacak.

Yani bu ay çok hareketli olacak. Evde çocukların okul masrafları ülkede yeni yapılanan ekonomi, yurt dışında ekonomik savaşlar bakalım bize neler gösterecek. Erzurumlu İbrahim Hakkı’nın şiirinde dediği gibi;

“Mevlâ Görelim Neyler, Neylerse Güzel Eyler.”

Serbest piyasa ekonomisi

Tue, 03 Nov 2020 03:20:00 GMT

Ancak CIA World Factbook'a göre , son dönemdeki siyasi istikrar ve ekonomik dinamizm, yerini finansal piyasalarda oynaklık yaratan ve Türkiye'nin ekonomik görünümüne ağırlık veren iç belirsizlik ve güvenlik endişelerine bıraktı . Mevcut hükümet politikaları, yapısal ekonomik reformların uygulanması yavaşlarken, popülist harcama önlemlerini de vurguluyor. Hükümet, bazı stratejik sektörlerde daha aktif bir rol oynuyor ve siyasi muhalifleri hedeflemek için ekonomik kurumları ve düzenleyicileri kullanarak, özel sektörün yargı sistemine olan güvenini baltaladı. Temmuz 2016 ile Mart 2017 arasında, üç kredi derecelendirme kuruluşu, hukukun üstünlüğü ve ekonomik reformların hızı hakkındaki endişeleri gerekçe göstererek Türkiye'nin kredi notunu düşürdü.

Türkiye ithal petrole ve gaza büyük ölçüde bağımlı olmaya devam etmektedir, ancak daha geniş bir uluslararası ortaklar grubuyla enerji ilişkileri yürütmekte ve yenilenebilir enerji, nükleer ve kömür dahil olmak üzere yerli enerji kaynaklarının kullanımını artırmak için adımlar atmaktadır. Ortak Türk-Azerbaycan Trans-Anadolu Doğal Gaz Boru Hattı, Hazar gazının Türkiye ve Avrupa'ya taşınmasını artırmak için ilerliyor ve tamamlandığında Türkiye'nin ithal gaz kaynaklarının çeşitlenmesine yardımcı olacak.

Gayri safi yurtiçi hasıla Büyüme hızı Türk ekonomisinin tarafından açıklanan verilere göre 2017 yılında yüzde 7,4 ile karşılaştırıldığında, 2018 yılı sonuna kadar yüzde 2,6 ölçüde bozulmuştu Türk İstatistik Kurumu , Mart 2019 yılında, bu keskin daralma sonucu yaşanan idi İnşaat sektörünün katma değerinin yüzde 8,7, sanayi sektörünün yüzde 6,4, tarım sektörünün yüzde 0,5 ve hizmetler sektörünün katma değerinin yüzde 3 oranında azalması sonucunda yüzde 3 olarak gerçekleşen bir önceki çeyrekte Yüzde 0.3.

Hamidiye döneminde (1876-1909) ve Kemalist dönemde (1922-1945) Türkiye, 10.900 kilometre uzunluğundaki demiryollarının inşasına ağırlık vererek bu alanda dünyada 23. sırada yer aldı. 1950'lerden bu yana, Türkiye demiryollarını karayolları ve otoyollar lehine ihmal etti - 2012'de 65.049 kilometrelik karayolu, bunun 2.119 kilometresi karayolu, 31.372 kilometresi ana yol ve 31.558 kilometresi tali yoldu.

1990-2000'de birçok yeni havalimanı inşa edildi; 2010'da 99 aktif havaalanı vardı.

Karayolu ve hava sektöründeki yatırımlar önümüzdeki on yıllarda da devam edecek, ancak Ulaştırma Bakanlığı'na göre Erdoğan hükümetinin altyapı sektöründeki politikasını yeniden dengelemek ve en az 10.000 kilometre yüksek hızlı demiryolları inşa etmek istediği görülüyor. özellikle Çinli firmaların yardımıyla. Ankara-İstanbul ve Ankara-Konya arasındaki çift hatlı demiryolları şu anda yapım aşamasında.

Altyapı sektöründe büyük önem taşıyan İstanbul, Avrupa ile Asya'yı birbirine bağlayan üçüncü bir köprünün bile inşasının karmaşık trafik sorununu çözemeyeceği bir 'sonsuz şehir' haline geldi. Şu anda yapım aşamasında olan Avrupa ve Anadolu kıyıları arasındaki su altı metro projesi muhtemelen iki kıta arasındaki trafik sıkışıklığını gidermeyecek.

Mükemmel bir denizcilik ülkesi olan Türkiye, Karadeniz'de (Rize, Trabzon, Giresun, Ordu, Samsun, Zonguldak) ve Akdeniz'de (Dörtyol, İskenderun), İstanbul (Boğaz'da) ve İzmir'de ( Ege'de). Bunların hepsi, Avrupa'dakilere kıyasla nispeten düşük kapasiteli limanlardır.

Türk sanayisi işgücünün yüzde 19,9'unu istihdam ediyor; ana endüstrileri çelik / metalurji, tekstil ve giyim, petrol ürünleri, gıda ve otomotivdir. İstanbul-Kocaeli / İzmit havzası, Çukurova ovası (Adana'nın bölgesel başkenti) ve İzmir bölgesi hala üç geleneksel sanayi bölgesi olarak kabul edilmekle birlikte, Kayseri'den Gaziantep'e ve Adıyaman'dan Denizli'ye kadar pek çok bölge, son yirmi yılda endüstriyel üretimin merkezleri olarak ortaya çıktı.

Önümüzdeki yıllar ülkemiz için muhteşem yıllar olacak İnşallah. Yeni Hazine ve Maliye Bakanı Lütfi Elvan, Twitter hesabından yaptığı basın açıklamasında kalıcı bir şekilde fiyat istikrarı sağlayacaklarını söyledi.Fiyat istikrarına odaklı para politikasının, kamu mali disiplini ile desteklenmesi ve kamu ücret ve fiyatlamalarının enflasyon hedefleri ile uyumlu olarak belirlenmesi, enflasyon beklentilerinin hedeflere hızla yakınsamasında kritik rol oynayacaktır. Bu amaçla, ilgili kamu kurum ve kuruluşları ile yakın işbirliği içinde olacağız” dedi. İşte bize de beklemek düştü.

Rusya'nın parası?

Thu, 31 Oct 2024 02:00:00 GMT

Aslında dünyada farklı işler dönmeye başladı. Bu fark aslında paranın piyasalarda dolaşmasıyla da ilgili. Ben hep şunu düşünüyorum. Rusyanın parası bu kadar güçlükleri yaşamasına ve de gördüğü ambargoya rağmen hala tuş olmuyor. Ama geçtiğimiz günlerde Rus hükümeti BRICS zirvesi için güneybatıdaki Kazan şehrine seyahat eden uluslararası katılımcılara ABD doları veya euro cinsinden nakit getirmelerini tavsiye etti. BRICS zirvesi sırasında Çinli bir yetkili, Rusya'nın Şanghay İşbirliği Örgütü'ne üyelik aidatlarını ödemekte "ciddi zorluklarla" karşı karşıya olduğunu belirtti; yetkili, Batı yaptırımlarını suçladı. Bu da yetmezmiş gibi, yorum, Kremlin'in alıcı eksikliği nedeniyle yaklaşık 600 milyar Rus rublesi yaklaşık 6 milyar dolar devlet borcu ihraç etmek için tahvil ihalelerini iptal etmek zorunda kaldığını söyledi.

Bu sürdürülebilir bir strateji değildir. Yeni nakit girişleri olmadan, en büyük tasarruflar bile yalnızca bir süre sürer. Ne demişler “hazıra dağ dayanmaz”. Rusya yakında, Ukrayna'ya karşı pahalı savaşını sürdürürken, ülke içinde maliyetli sosyal istikrarı korumak için de mücadele edebilir.

Rusya'nın ekonomik sıkıntılarını anlamak için enflasyona bakmak iyi bir başlangıç noktası olabilir. Resmi istatistikler şüphelidir, ancak, fiyat artışının Rusya'da bir sorun olduğunu görmek kolaydır. Birincisi, ruble 2022'nin başından bu yana ABD doları karşısında değerinin üçte birini kaybederek ithalat fiyatını şişirdi ve dolayısıyla enflasyonu körükledi. İkincisi, Rus firmaları, azalan bir nüfusun birleşik etkisi nedeniyle işe almakta zorlanıyor; COVID-19 salgınından kaynaklanan yüksek ölüm oranı; ve 2 ila 20 yaşları arasındaki Rus erkeklerinin yüzde 50'sini öldüren veya ciddi şekilde yaralayan ve yüksek vasıflı işçilerin göçüne neden olan Ukrayna'daki savaş. Rus şirketleri işçileri çekmek için ücretleri artırıyor ve yine enflasyonu körüklüyor. Üçüncüsü, Kremlin, insanlara cömert bağışlar yağdırarak sosyal istikrarı satın alabileceğine inanıyor. Bu da başka bir enflasyonist faktör.

Merkez bankacıları, enflasyon yüksek olduğunda faiz oranlarını yükseltmeyi severler ve talebe ağırlık vererek fiyat artışını evcilleştirmeye çalışırlar. Rusya Merkez Bankası bu ilkeleri harfiyen uygulamıştır; 2023'ün ortalarından bu yana, kilit oranını kademeli olarak yüzde 21'e çıkardı.

Rus şirketleri sıkıntıyı hissediyor. Bu hafta, devlete ait savunma holdingi Rostec'in CEO'su Sergei Chemezov, yüksek faiz oranlarının kârları o kadar çok tükettiğini ve çoğu Rus sanayi firmasının yakında iflas edebileceğini ilan etti. Ancak bir sorun var: Moskova, sosyal istikrar takıntısı nedeniyle, yüksek faiz oranlarının nüfus üzerindeki etkisini ortadan kaldırmak için çalışıyor.

Rusya'da ev fiyatları 2020'den bu yana üç katına çıktı ve bu da yakında patlayabilecek bir emlak balonuna işaret ediyor. Plan ayrıca Kremlin için yaklaşık 5 milyar dolarlık bir fiyat etiketi ile birlikte yeni yük olmak için geliyor.

Rusya'nın büyük mali tablosu korkunç görünüyor. Harcamalar tarafında, savaş maliyetlidir ve savunma harcamaları rekor seviyelere yükselmeye devam etmektedir: Askeri harcamalar, 2025'te Rusya'nın kamu harcamalarının yüzde 40'ını oluşturacak ve göz kamaştırıcı bir 142 milyar dolar olacak. Ulusal güvenlik ve "sınıflandırılmış" harcamalar, Rusya'nın federal bütçesinin yüzde 30'unu daha emecek.

Mali dengenin gelir tarafı daha iyi görünmüyor. Temettüler hariç tutulduğunda, Rusya'nın devlete ait gaz devi Gazprom, Kremlin'in mali gelirlerinin yaklaşık yüzde 10'unu sağlıyordu. Böyle bir cömertlik sona erdi: Avrupa pazarına erişimini kaybettikten sonra Gazprom, 2023'te 6,8 milyar dolar zarar kaydetti ve bu da şirketin devlet kasasına para aktarmasını imkansız hale getirdi. Merak ediyor olabilirsiniz Gazprom, 2022'de Rusya Maliye Bakanlığı'na 40 milyar dolar vermişti.

İşler yakında daha da kötüye gidebilir. Birkaç hafta içinde, Rus gazının Ukrayna üzerinden Avrupa'ya geçişine izin veren bir anlaşmanın süresi dolacak ve Moskova'nın Avrupa Birliği'ne kalan gaz ihracatını yarı yarıya ve Rusya'nın toplam gaz satışlarını üçte bir oranında azaltacak. Bunun getirisi olarak da Gazprom için yılda 6,5 milyar dolarlık bir kayıp bekleniyor. Rusya'nın mevcut harcama alışkanlıkları uzun vadede sürdürülebilir değil ve ülkeyi mali istikrara yönlendirmek için acil eylem gerekiyor. Zorlukları kabul ederek, olası sonuçları araştırarak ve stratejik çözümleri göz önünde bulundurarak dünya ekonomisini de düşünülmesi ve ortak çözüm bulunması hayrımıza olacaktır.

Bazen şans da yetmez

Thu, 31 Mar 2022 02:50:00 GMT

Onun yüzünden moral bulup bir gol daha atan Portekiz’i tebrik ediyorum. Adamların maça nasıl asıldıklarını görüp de bizim oyuncuları görünce üzülmemek elde değil. Taşıma suyla değirmenin dönmeyeceği gibi, bu oyuncularla da Milli takım olmayacağını anladım. Milli ruhtan haberleri yok. Demem o ki, Milyon dolarlar kazanan bu tip kalasların bir daha oynadığı maçı seyretmeyeceğim. Hele Burak Yılmaz oynuyorsa hiç yüzüne bakmam. Takım bütün maç boyunca 10 kişi oynadı. Bu arada Makedonya, İtalya’yı yenerek bize rakip yaptı. Antrenör Kuntz, “Şansa ihtiyacımız vardı.” Gibi geveleyip durdu cümleleri.

Dönelim yine memleket işlerine. 2022 yılının ilk üç ayı savaşla, kar yağışlarıyla doların zıplaması ve dahi sonunda Kur Korumalı Mevduat denilen bir can simidiyle ortam hafif hafif telafi edilerek rölantiye alındı ama, Haziran ayında yine bir artış beklenebilir. Ama Kur Korumaktan vaz geçmeyeceğimize inanıyorum. Çünkü önümüzde seçim var. Böyle bir hatayı yöneticiler yapmaz. Şu günleri Yüksek enflasyon, yüksek kur artışı, buna da ek olarak faizin de dünyada artışı ile ekonomide bir yavaşlama olması bu şartlarda normal. Bir beklenti, yılın ikinci ayında asgari ücrete bir zam daha yapılabilir. Aslında ülkemizde ihracat artıyor. Fakat bu bize neden yansımıyor derseniz, Maliyetlerde oluşan değişim, Türk lirasının belirsiz bir yol izlemesi ekonomideki durumumuzu ortaya koyuyor.

Aslında bizim ülkemiz dışımızda olan olaylar bizi derinden etkiliyor. Almanya’da çalışacak eleman bulunmuyor, hadi gelsin yetişmiş beyni çalışan Türkler. İnsanımız da para kazanmak için göçüyor yurt dışına. Bankalarına güvenmeyen zenginler alıp paralarını gidiyor başka diyarlara. Pandemiden önce mesela tekstil sektöründe çok başarılı yeniliklere yer veriyorduk. Domates çekirdeğinden kumaş üretiyorduk. Ama tekstil ticareti yaptığımız ülkelerin kendi enflasyonlarını müşterilerine yansıtmak istememeleri neticesinde bizdeki üretime maddi baskı uyguluyorlar. Aradaki farkı ülkemin alın terinden çıkarmaya çalışıyorlar. Görünüşe göre de Avrupa’daki bu enflasyon devam edecek. Bizim bir an önce devlet politikası olarak şu anlattığım işe önlem almamız gerekiyor. İhracat devam ederse muhteşem. Ya etmezse ?

2022 yılının tahmin edilmesi güç bir yıl olması bekleniyor. Öncelikle 2021 yılındaki yüksek büyümenin ardından aynı ivmenin sürdürülmesi zor. Diğer yandan yüksek enflasyon ve maliyet baskılarının özellikle sanayi tarafında hem ihracat performansı hem yatırımlar anlamında nasıl bir etki yaratacağı belirsiz bir konu. Ancak yine de Borsa’da her zaman fırsatlar oluşacaktır.

Dünyada yeni trend yazılım sektörüne yatırım. Yazılım sektörü, hem TL maliyetlerin olması hem de dolar bazında satışların olması açısından avantajlı bir sektör. Yapay zeka savunma sanayi ülkemizde çok başarılı. Savaşın durumuna göre olumlu gelişmeler olabilir. Bir de Çin artık dünyayı teknolojik olarak ele geçirmeye çalıştığı için, gelecekte büyük bir devlet politikasıyla, başta tekstil olmak üzere bazı sektörlerin üretimini ülke dışına taşımaya çalışıyor. Bu bizim kısa dönemde işimize yarayabilir ama gelecek için bizi biraz yavaşlatır. Petrol fiyatlarının yükselmesi ile birlikte inşaat taahhüt sektörü, özellikle Rusya ve Hazar bölgesi ülkelerinde canlanabilir.

Bunların dışında ihracat oranı yüksek şirketlerin yakından analiz edilmesinde fayda var. 2022 yılının ilk çeyrek bilanço sonuçları bizlere yılın geri kalanı için daha iyi sonuçlar verecektir.

Uzmanların dikkat çektiği bir konu daha var. 2022 yılında bazı sektörlere dikkat edilmesi gerekiyor. 2022 yılına, oyun kurucu Merkez Bankalarının sıkı para politikaları, artan enflasyon ve daha yavaş ekonomik büyüme ile giriyoruz. Elbette ki salgının hala devam ediyor olması ülke ekonomileri açısından bir tehdit unsuru. Ancak, çıkan yeni varyantların etkisinin daha sınırlı kalması küresel risk iştahının sürmesini destekliyor. Bu açıdan bakıldığında küresel varlık sınıfları için 2022 yılının en büyük senaryosu ABD Merkez Bankası’nın (Fed) atacağı para politikası adımları olacak.

Gördüğünüz gibi ekonomi ne enteresan bir yapıya sahip. Spordan girip, savaştan çıkıp strateji ile bitiriyorum yazımı.

Küresel ticaret yeniden mi tasarlanıyor?

Thu, 31 Jul 2025 02:00:00 GMT

Jeopolitik gerilimler, korumacı politikalar ve artan belirsizlik, ticaretin genel büyümesini yavaşlatırken, şirketler tedarik zincirlerini daha dirençli, çeşitlendirilmiş ve dijitalleşmiş hale getirmeye çalışıyor. Bu yeni dönemde, uluslararası işbirliği ve dengeli politikalar, küresel ticaretin parçalanmasını önlemek ve uzun vadeli büyümeyi sürdürmek için kritik öneme sahip olacak.

Durum böyle olunca da ticaretle ilgili belirsizlik ortamında, şirketler ticaret ilişkilerini yeniden yapılandırmaya çalışıyor. ABD yeni tedarikçiler, Çin ise yeni alıcılar buluyor. Peki bu ne kadar uygulanabilir ve maliyetli? Bu yılların en fazla kullanılan sözlerinden biri "yeniden düzenleme oranı" yani bir ülkenin belirli bir ticaret ortağından yaptığı ithalatın kalan küresel ihracat pazarına oranını ölçen bir cetvel bu. Ülkelerin ürünler için alternatif kaynaklar bulmanın ne kadar kolay (veya zor) olabileceğini değerlendirmelerine bu kıstas karar veriyor. Çok uluslu şirketlerin olası ticaret aksaklıklarını yönetmek için alabilecekleri önlemleri şu günden anlamak da zor oluyor.

Deniz yoluyla ithalat azaldı. Bir tedarik zinciri teknoloji şirketine göre, Çin mallarının ABD'ye deniz yoluyla ithalatı Mayıs ayında bir yıl öncesine göre %28,5 düştü. Fast Company'nin de belirttiği gibi, Çin, ABD limanlarına giren deniz yoluyla malların başlıca kaynağı ve perakende devlerinden otomobil üreticilerine kadar çeşitli Amerikan şirketleri bu sevkiyatlara güveniyor. ABD tarafından uygulanan gümrük vergilerinden en çok etkilenen Çin ithalatları arasında mobilya ve yatak gibi ev eşyalarının yanı sıra makine, spor malzemeleri ve oyuncaklar yer alıyor.

Konulan bu Gümrük vergileri arz değişikliklerine yol de açıyor. The Wall Street Journal'ın haberine göre, ABD şirketleri artan ekonomik baskılara yanıt olarak tedarik zincirlerini değiştirmeye çalışıyor. Bir aydınlatma ürünleri şirketinin CEO'su, geçen yıla kadar şirketin lambalarını Çin'de ürettiğini söylüyor. Ancak Çin ithalatına uygulanan gümrük vergileri, şirketi üretimi Güneydoğu Asya'ya taşımaya yöneltti ve Çin dışından ürün tedarik etmek isteyen perakendecilerden yeni işler kazandı.

Sonuç olarak, şirketler 2025 yılında gelirlerinde %40'lık bir artış elde edebilir. Keşke bu pazarın içinde biz de olabilsek. Yeni tanımlanan "yeniden düzenleme oranı", ABD'nin Çin'den yaptığı ithalatın yeniden düzenlenme potansiyelini ve bunun dünya genelinde nasıl yankı bulabileceğini ölçüyor.

ABD-Çin ticaretindeki baskı nedeniyle firmalar, tedariklerini alternatif tedarikçilere yönlendirmeyi düşünebilirler. Eğer bunu başaramazlarsa, firmalar bunun yerine alımlarını azaltabilir, ithal ürünleri benzer ürünlerle değiştirebilir veya yerli üretimi artırabilirler. Bu alternatifler de fedakarlık, kaynak, bilgi birikimi ve zamanın bir kombinasyonunu gerektirir.

Değişimin ne kadar sert olabileceğini ölçmek için "yeniden düzenleme oranı" ile ilgili bir örnek vermek istiyorum. ABD'nin Çin'den yaptığı ithalatın %35'i 0,1'den düşük bir orana sahip ve bu da mevcut ABD ithalatından on kat daha büyük bir küresel mevcut ihracat pazarına işaret ediyor; örneğin olarak en basitinden tişörtler veya elektronik çipler verilebilir. Daha yüksek oranlar için yeniden düzenleme daha zor hale geliyor ve 1,0'dan büyük bir orana sahip ticaretin %5'i örneğin, nadir toprak elementleri için, ABD'nin Çin'den yaptığı ithalat, mevcut küresel ihracatı aşıyor.

Tüketim mallarının yeniden düzenlenmesi, işletme girdilerine göre daha zordur. İşletme girdi ithalatının %61'inin yeniden düzenleme oranı 0,1'den düşükken, tüketim mallarında bu oran %16'dır. Dizüstü bilgisayarlar, akıllı telefonlar ve oyuncaklar gibi önemli ürünlerin yeniden düzenlenmesi daha zorlaşıyor.

Avrupa, ticaret düzenlemesinin dayanak noktası olarak ortaya çıkıyor. Dokuz farklı simülasyonda, Avrupa'nın Çin'den ithalatı ve Amerika Birleşik Devletleri'ne ihracatı yaklaşık 200 milyar dolar artıyor. Avrupa içi ticaret Amerika Birleşik Devletleri'ne kaydığında, Avrupa'nın kendi ticaret politikalarını değiştirmeyi tercih etmediği varsayılırsa, Çin'in artan ihracatıyla doldurulan boşluklar kalıyor. 70 kadar ülkeden Amerika Birleşik Devletleri'ne ihracat %10'dan fazla artabilir.

Yeniden düzenlenen bir dünyada esnekliğe hazır olun. Stratejilerin, devam eden belirsizlik ve değişimlerle başa çıkması gerekecek. Müşteriler yeni ürünleri yeni kaynaklardan satın alacak ve bunları yeni şekillerde kullanacak. Binlerce üründe yaşanan değişimler, küresel ticaretin geometrisini yeniden şekillendirecek.

Mutlu bir 2021 yılı diliyorum

Thu, 31 Dec 2020 02:00:00 GMT

İlk Covid-19 vakasının mart ayında görülmesinin ardından birinci çeyrekte yüzde 4,5 büyüyen Türk ekonomisi ikinci çeyrekte yüzde 9 oranında daraldı. Salgının ilk şokunun atlatılmasının ardından ve şaşkınlığın geçmesiyle yazın da gelmesi nedeniyle ekonomik aktivite hız kazandı ve milli gelir temmuz, ağustos ve eylül aylarında yüzde 6,7 oranında büyüdü. Hepimiz eş dost konu komşu kim varsa gezmeye başladık. Ama bunun getirisi de çok iyi olmadı. İnsanlarımız bu denli hayasız yaşarken, devlet, teşvik programları ve kamu destekli kredi musluklarını açmasıyla ekonomik toparlanma hızlandı. Ama bu çabalara rağmen yapılan işlem enflasyonist baskılara neden oldu. Bu süreçte merkez bankasının da para politikalarını sıkılaştırmada yavaş davranması enflasyonun yükselmesine yol açan nedenlerden biri oldu.

Fakat ne yaparsak yapalım birinci çeyrekteki büyümeye de rağmen, enflasyon koronavirüs salgınının ağır olarak hissedildiği mayıs ayından sonra yükselişe geçti.

Ekonomik daralmaya rağmen Tüketici fiyat endeksi kasım ayında yıllık bazda yüzde 14,03'e çıkarak yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Ah bu ülke neler gördü neler çekti ve güçlüklerin altında kalktı. Bizim jenerasyonun görmediği kalmadı.

Gelelim yine memleketin durumuna. Merkez bankası ise yıla yüzde 11,25 olarak başlayan gösterge faiz oranını kademeli olarak yüzde 8,25'e kadar çekti. Ağustos ayına kadar gösterge faizlerini bu seviyede tutmaya devam eden merkez bankası faizleri eylül ayında önce yüzde 10,25'e kasım ayında da yüzde 15'e yükseltti. Bu dönemde merkez bankası başkanı ile hazine ve maliye bakanının değişmesi ile yeni ekonomi yönetiminin yaklaşımının da değiştiği görüldü.

Bu değişiklik hem bizim hem de diğer ülkelerin bize bakışını yavaş yavaş olumlu yönde değişmesine sebeb oldu. Aslında, 2020 yılına yaklaşık 78 milyar dolar düzeyinde başlayan merkez bankası brüt döviz rezervi kasım ayında 40 milyar dolar düzeyine kadar geriledi.

Halkımızı çok ilgilendiren altın rezerv ise, yıl boyunca artarak 27 milyar dolardan ağustos ayında 45 milyar dolara kadar çıktı. Sonra bir miktar gerileyerek kasım ayında 40 milyar dolar düzeyine indi. Merkez bankasının swap (takas) ile ödünç alınan döviz ve altınlar dahil net rezervleri ise kasım ayı sonu itibariyle 13,73 milyar dolar oldu. Yıla 6,67 lira seviyesinde başlayan euro 9 Kasım'da 10,05 lira ile tarihi zirvesini gördükten sonra 9,50 seviyelerine geriledi. Dolar ise yıla 5,96 lira ile başladıktan sonra yine 9 Kasım'da 8,48 ile tarihi zirvesini gördü. Aralık ayı ortaları itibariyle ise dolar 7,80 lira civarında seyrediyor. Bu rakam yıl başında ön görülen zaten beklenen bir seviyede. Durum böyle iken kurlardaki yükselişin olumlu etkilemesi beklenen ihracatın katkısı sayesinde Türkiye ekonomisinin en kronik sorunlarından biri olan cari açık ekim ayında ciddi anlamda geriledi. Ama hemen sevinmeyin yılın tamamına bakıldığında cari açık hala büyük bir sorun. Ülkemizde ihracatın büyük bir oranda ara malı ithalatına dayanıyor olması ve enerji ithalatı gibi önemli bir kalemin de döviz üzerinden yapılması bizi önümüzdeki yıl da zorlayacak gibi. Aslında bu yılın şu son günlerinde sokağa çıksanız, yüz kişiye “Türkiye’nin en büyük sorunu ne?” diye sorsanız “ekonomi ” diyenleri sayısı yüksek olacaktır. Türkiye'nin 2020 ekonomisinin özeti şöyle. Artık 1,5 milyon yeni yoksulumuz var. Ama iyi haber 97 bin kişi de 2020 yılında yeni milyoner olmuş.

Gelecek yıl için beklentilerimiz ne derseniz, benim için ilk önce işsizlik bitsin İnşallah derim. Yoksa bu pandemi zamanında evde oturmaktan sıkılmayan genç bir nesil ortaya çıkacak. İkinci olarak da ekonomimizin yoluna girmesini isterim. Üçüncü sırada ise lütfen herkes kendi işine baksın, başkasının işine karışmasın derim. Veee en büyük isteklerimden biri de sağlık olurdu. Kazasız, belasız, kimseye muhtaç olmadan, utanacağımız iş olmadan, kem gözlerden, nazarlardan uzak boool bereketli para kazanabileceğimiz bir yıl diliyorum. Seneye buluşmak üzere hoşça kalın.